آموزشبرندینگ

درس ۴ از ۳۴، بازاریابی، حدود ۲۵ دقیقه خواندن

چرا برند مهم است

جواب کوتاه

برند مهمه، چون هم برای مشتری کار رو آسون می‌کنه و هم برای کسب‌وکار ارزش می‌سازه. برای مشتری: انتخاب رو کوتاه می‌کنه، چون لازم نیست هر بار همه‌چیز رو از نو بسنجه؛ ریسک رو کم می‌کنه، چون می‌دونه چی می‌گیره؛ و یه حس آشنا و قابل اعتماد بهش می‌ده. برای کسب‌وکار: مشتری‌ها برمی‌گردن و شما رو به بقیه معرفی می‌کنن، پس هزینه‌ی پیدا کردن مشتری کمتر می‌شه؛ قیمت منصفانه راحت‌تر پذیرفته می‌شه؛ آدم‌های خوب، راحت‌تر برای کار میان؛ محصول تازه، روی همون اسم، راحت‌تر جا می‌افته؛ و توی روزهای سخت، اعتمادی که ساخته شده، کمک می‌کنه کسب‌وکار سرپا بمونه. یه تعریف رسمی، برند رو یه دارایی نامشهود می‌دونه که با ساختن تصویر و یاد در ذهن آدم‌ها، ارزش اقتصادی میاره. ولی هیچ‌کدوم از این‌ها، بدون تجربه‌ی واقعی خوب، به دست نمیاد.

گرسنه، توی یه شهر غریب

فرض کنید رفتید یه شهری که اولین بارتونه. دیروقته، خسته‌اید و گرسنه. توی یه خیابون، ده تا غذاخوری هست که هیچ‌کدوم رو نمی‌شناسید، و یه دونه که اسمش رو قبلا شنیدید یا یه بار توی شهر خودتون امتحانش کردید. به احتمال زیاد، می‌رید همون یکی؛ حتی اگه شاید یکی از اون ده تا، بهتر باشه.

چرا؟ چون حوصله‌ی ریسک ندارید. می‌دونید اونجا چی می‌گیرید. این لحظه‌ی کوچیک، کل جواب این درس رو داره: برند، به آدم‌ها کمک می‌کنه، وقتی وقت و حوصله ندارن، با خیال راحت انتخاب کنن. توی درس قبل دیدیم برند با بازاریابی چه فرقی داره؛ اینجا می‌بینیم چرا این‌قدر مهمه.

برند، برای دو طرف مهمه

اهمیت برند رو از دو طرف می‌شه دید: طرف مشتری، و طرف کسب‌وکار. برای مشتری، برند کار انتخاب رو ساده‌تر و امن‌تر می‌کنه. برای کسب‌وکار، برند باعث می‌شه مشتری‌ها بمونن، برگردن و معرفی کنن، و همین، کسب‌وکار رو پایدارتر می‌کنه.

این دو طرف، به هم وصلن. هر چیزی که برند برای مشتری آسون‌تر کنه، آخرش برای کسب‌وکار هم ارزش می‌سازه. برای همین، بهترین راه فکر کردن به برند، اینه که اول بپرسید «این برای مشتری چه فایده‌ای داره؟»، نه «این برای ما چه سودی داره؟».

برند، یه میون‌بر برای ذهنه

ذهن آدم، هر روز صدها تصمیم کوچیک می‌گیره و دوست داره تا جایی که می‌شه، انرژی کمتری خرج کنه. برند، یه میون‌بره: به جای مقایسه‌ی ده تا گزینه، از روی تجربه‌ی قبلی یا حرف بقیه، سریع یکی رو انتخاب می‌کنید.

این میون‌بر، برای مشتری، صرفه‌جویی در وقته. برای کسب‌وکاری که توی ذهن مشتری جا افتاده، یعنی دیگه لازم نیست هر بار، از اول ثابت کنه که خوبه. هر چی این میون‌بر محکم‌تر باشه، رقیب‌ها، سخت‌تر می‌تونن مشتری رو به سمت خودشون ببرن.

برند، ریسک خرید رو کم می‌کنه

هر خریدی، یه کم ریسک داره: شاید جنس خراب باشه، شاید دیر برسه، شاید پول هدر بره. هر چی خرید گرون‌تر یا مهم‌تر باشه، این ریسک بیشتر به چشم میاد. مثلا برای خرید یه خودکار، زیاد فکر نمی‌کنید؛ ولی برای خرید یه یخچال یا انتخاب یه معمار برای خونه، خیلی.

برند، این ریسک رو کم می‌کنه، چون یه وعده‌ی امتحان‌شده‌ست. وقتی خیلی‌ها، بارها، از یه برند تجربه‌ی خوب داشتن، احتمال اینکه شما هم داشته باشید، بیشتره. برای همینه که توی خریدهای گرون و مهم، برند، نقش خیلی پررنگ‌تری داره.

برند، یه حس آشنا می‌ده

آدم‌ها، فقط با حساب و کتاب نمی‌خرن. یه برند آشنا، یه حس آرامش و راحتی می‌ده؛ مثل دیدن یه چهره‌ی آشنا توی یه جمع غریبه. این حس، گاهی از قیمت و ویژگی‌ها هم، مهم‌تر می‌شه.

برندهایی که حس خوب می‌سازن، معمولا این کار رو با چیزهای کوچیک و تکراری انجام می‌دن: یه سلام گرم، یه بسته‌بندی تمیز، یه پیام تشکر بعد از خرید. هیچ‌کدوم از این‌ها، گرون نیست؛ ولی همه با هم، یه حس می‌سازن که آدم‌ها دوست دارن دوباره تجربه‌ش کنن.

برند، حس تعلق می‌ده

بعضی برندها، برای مشتری، فقط یه فروشنده نیستن؛ یه جور گروه یا جمع‌ان که آدم دوست داره عضوش باشه. مثلا یه باشگاه ورزشی محله، که اعضاش همدیگه رو می‌شناسن، یا یه کتاب‌فروشی که کتاب‌خون‌های یه شهر، دورش جمع می‌شن.

این حس تعلق، باعث می‌شه آدم‌ها، حتی وقتی گزینه‌ی ارزون‌تری پیدا می‌کنن، بمونن. چون چیزی که می‌گیرن، فقط کالا یا خدمت نیست؛ یه جمع آشنا و یه هویت مشترکه. این، از قوی‌ترین شکل‌های برنده، و با پول خریدنی نیست.

برند، شما رو از بقیه جدا می‌کنه

توی بیشتر بازارها، کالاها و خدمت‌ها، خیلی به هم شبیه‌ان. نون همه‌ی نونوایی‌ها تقریبا یکیه؛ کار همه‌ی تعمیرکارها تقریبا یکیه. وقتی همه شبیه همن، تنها راه جدا شدن، قیمته؛ یعنی رقابت سر اینکه کی ارزون‌تر بده، که آخرش به ضرر همه‌ست.

برند، یه راه دیگه برای جدا شدن می‌ده: «ما، اونی هستیم که همیشه سر وقته»، یا «ما، اونی هستیم که توضیح می‌ده». این جدا شدن، باعث می‌شه مشتری، به جای پرسیدن «کی ارزون‌تره؟»، بپرسه «کی همونیه که می‌خوام؟».

برند، اعتماد رو انباشته می‌کنه

هر تجربه‌ی خوب، یه کم اعتماد به برند اضافه می‌کنه؛ مثل پس‌انداز توی یه حساب. وقتی این پس‌انداز زیاد شد، کارهای خیلی ساده‌تر می‌شن: مشتری، بدون سوال زیاد، می‌خره؛ به پیشنهاد تازه‌ی شما، زودتر گوش می‌ده؛ و اگه یه بار اشتباهی پیش اومد، راحت‌تر می‌بخشه.

کسب‌وکاری که برند نداره، هر بار با حساب خالی شروع می‌کنه. باید از اول، با هر مشتری، اعتماد بسازه. این، هم وقت می‌بره و هم هزینه داره. برند، یعنی لازم نیست هر بار از صفر شروع کنید.

برند و قیمت منصفانه

کسب‌وکاری که برند قوی داره، معمولا مجبور نیست ارزون‌ترین باشه. مشتری، برای اطمینان و حسی که می‌گیره، حاضره قیمت منصفانه‌ای بده؛ حتی اگه کمی از کالای بی‌برند گرون‌تر باشه. این، یعنی کسب‌وکار، می‌تونه با سود معقول کار کنه و کیفیت رو نگه داره.

ولی این حرف، یه هشدار مهم داره: برند، اجازه‌ی گرون‌فروشی نمی‌ده. اگه فاصله‌ی قیمت با ارزش واقعی، زیاد بشه، مشتری زود می‌فهمه و اعتماد، از دست می‌ره. برند، قیمت منصفانه رو پذیرفتنی می‌کنه، نه قیمت ناعادلانه رو.

مشتری‌ها برمی‌گردن

یکی از بزرگ‌ترین فایده‌های برند، برگشتن مشتریه. مشتری‌ای که یه بار تجربه‌ی خوبی داشته، و اون تجربه توی ذهنش، به یه اسم مشخص گره خورده، دفعه‌ی بعد، اول سراغ همون اسم می‌ره. این، یعنی فروش، بی اینکه دوباره برای پیدا کردنش هزینه کنید.

برای خیلی از کسب‌وکارها، مشتری‌های برگشتی، پایه‌ی اصلی درآمدن. یه کافه، یه آرایشگاه، یا یه فروشگاه آنلاین، با چند ده مشتری ثابت و وفادار، خیلی پایدارتر از کسب‌وکاریه که هر روز، باید دنبال مشتری تازه بگرده.

مشتری‌ها معرفی می‌کنن

وقتی یه برند، توی ذهن کسی روشن و خوب باشه، اون آدم، راحت‌تر به بقیه معرفیش می‌کنه. چون می‌دونه دقیقا چی داره پیشنهاد می‌ده، و نگران نیست که آبروش بره. یه کسب‌وکار بی‌برند، حتی اگه کارش خوب باشه، سخت‌تر معرفی می‌شه، چون مشتری، دقیقا نمی‌دونه چی بگه.

معرفی دوست، یکی از قوی‌ترین راه‌های پیدا کردن مشتری تازه‌ست؛ چون اعتماد به دوست، به برند هم منتقل می‌شه. برند خوب، به مشتری‌هاش، یه جمله‌ی ساده می‌ده که بتونن تکرارش کنن: «برو پیش فلانی، همیشه سر قولشه».

هزینه‌ی پیدا کردن مشتری کم می‌شه

هر مشتری تازه، یه هزینه داره: آگهی، وقت، تخفیف اول، یا پولی که برای معرفی می‌دید. وقتی برند قوی باشه، بخشی از مشتری‌ها، خودشون پیداتون می‌کنن، یا با معرفی بقیه میان، و این هزینه، کم می‌شه.

این یعنی کسب‌وکار با برند قوی، با همون بودجه، می‌تونه کارهای بیشتری بکنه؛ یا با بودجه‌ی کمتر، همون نتیجه رو بگیره. این تفاوت، توی یه ماه دیده نمی‌شه، ولی توی چند سال، فاصله‌ی بزرگی بین دو کسب‌وکار می‌سازه.

آدم‌های خوب، راحت‌تر میان

برند، فقط برای مشتری‌ها نیست. آدم‌هایی که دنبال کار می‌گردن هم، به برند نگاه می‌کنن. کسب‌وکاری که به خوش‌قولی، احترام و کار درست معروفه، راحت‌تر آدم‌های خوب رو جذب می‌کنه؛ چون اون‌ها هم دوست دارن جایی کار کنن که بهش افتخار کنن.

به این، Employer Brand، یعنی برند کارفرما، می‌گن. این برند هم، مثل برند اصلی، با رفتار ساخته می‌شه: اینکه با کارمندها چطور رفتار می‌کنید، سر وقت حقوق می‌دید یا نه، و اینکه کارمندهای قبلی، درباره‌تون چی می‌گن.

برند، به داخل کسب‌وکار هم جهت می‌ده

یه فایده‌ی کمتر دیده‌شده‌ی برند، اینه که به خود کسب‌وکار هم، جهت می‌ده. وقتی روشن باشه که «ما کی هستیم و چه قولی می‌دیم»، خیلی از تصمیم‌ها ساده‌تر می‌شن: این محصول تازه رو بیاریم یا نه؟ این همکاری رو قبول کنیم یا نه؟ این آگهی رو بدیم یا نه؟

جواب، با یه سوال ساده پیدا می‌شه: «با قول ما جوره؟». کسب‌وکاری که برند روشن نداره، معمولا هر پیشنهادی رو قبول می‌کنه، و کم‌کم، به یه مجموعه‌ی بی‌شکل از کارهای مختلف تبدیل می‌شه که مشتری نمی‌دونه دقیقا چیه.

همکارها و تامین‌کننده‌ها

برند قوی، روی رابطه با همکارها و تامین‌کننده‌ها هم اثر داره. یه تامین‌کننده، راحت‌تر به کسب‌وکاری اعتبار می‌ده که اسم خوبی داره. یه کسب‌وکار دیگه، راحت‌تر قبول می‌کنه که با شما همکاری کنه، چون اسم شما، به اسم اون هم اعتبار می‌ده.

این‌ها، چیزهایی‌ان که توی حساب و کتاب روزانه دیده نمی‌شن؛ ولی وقتی یه فرصت همکاری خوب پیش میاد، یا وقتی به یه مهلت پرداخت نیاز دارید، فرق برند خوب و برند بد، خیلی روشن می‌شه.

محصول تازه، راحت‌تر جا می‌افته

وقتی یه برند، اعتماد ساخته، هر محصول تازه‌ای که با همون اسم بیاد، از همون اول، یه کم از این اعتماد رو با خودش داره. مشتری فکر می‌کنه: «کارهای قبلیشون خوب بود، این هم احتمالا خوبه». این، معرفی محصول تازه رو، خیلی آسون‌تر و ارزون‌تر می‌کنه.

ولی یه هشدار هم داره: اگه محصول تازه، بد باشه، به همون اعتماد قبلی هم ضربه می‌زنه. برای همین، برندهای عاقل، فقط وقتی یه محصول رو با اسم اصلی میارن که مطمئن باشن با قول برند جوره.

برند، توی روزهای سخت

هر کسب‌وکاری، روزهای سخت داره: بازار کساد، رقیب تازه، یا یه مشکل بیرونی که دست کسی نیست. توی این روزها، کسب‌وکاری که برند قوی داره، معمولا بهتر سرپا می‌مونه؛ چون مشتری‌های وفادارش، کمتر رهاش می‌کنن.

مثل خونه‌ای که پایه‌ی محکم داره و توی طوفان، تکون می‌خوره ولی نمی‌افته. اعتمادی که سال‌ها ساخته شده، توی این روزها، مثل یه پس‌انداز عمل می‌کنه. برای همینه که ساختن برند، توی روزهای خوب، یه جور آماده شدن برای روزهای سخته.

وقتی اشتباه می‌کنید

همه اشتباه می‌کنن؛ یه سفارش دیر می‌رسه، یه جنس خراب از دست در می‌ره. برای کسب‌وکاری که برند قوی و اعتماد زیاد داره، یه اشتباه، معمولا بخشیده می‌شه، به شرطی که درست جبران بشه. مشتری فکر می‌کنه: «این بار اشتباه شد، ولی همیشه خوب بودن».

برای کسب‌وکاری که هنوز اعتمادی نساخته، همون اشتباه، ممکنه آخرین تجربه‌ی مشتری باشه. البته این به این معنی نیست که برند، اجازه‌ی اشتباه زیاد می‌ده؛ هر اشتباه، یه کم از اون پس‌انداز رو خرج می‌کنه. درس «وقتی اشتباه می‌کنیم» این مسیر، کامل درباره‌ی جبرانه.

برند، یه دارایی واقعیه

یه تعریف رسمی، برند رو یه دارایی نامشهود می‌دونه؛ یعنی چیزی که دست بهش نمی‌شه زد، ولی با ساختن تصویر و یاد مشخص توی ذهن آدم‌ها، برای کسب‌وکار ارزش اقتصادی میاره. این یعنی برند، فقط یه حس خوب نیست؛ بخشی از ارزش واقعی کسب‌وکاره.

به همین ارزش، Brand Equity، یعنی ارزش برند، می‌گن. دو کسب‌وکار، با همون ساختمون و همون دستگاه، ممکنه ارزش خیلی متفاوتی داشته باشن؛ فقط به خاطر اینکه یکی‌شون، اسمی داره که مردم بهش اعتماد دارن.

اگه یه روز بخواید بفروشید

شاید امروز به فروختن کسب‌وکارتون فکر نکنید؛ ولی یه روز، ممکنه بخواید بفروشید، شریک بیارید، یا به بچه‌هاتون بسپارید. اون روز، چیزی که بیشترین ارزش رو داره، معمولا همون اعتماد و اسمیه که ساختید؛ نه میز و صندلی.

یه مغازه‌ی خالی، با یه مغازه‌ای که سال‌هاست مشتری‌های ثابت داره، قیمت یکسانی نداره؛ حتی اگه دقیقا توی یه خیابون باشن. اون فرق، تقریبا همه‌ش، برنده؛ و همین نشون می‌ده که کار روی برند، یه سرمایه‌گذاری بلنده.

برای کسب‌وکار کوچیک، مهم‌تره

شاید فکر کنید برند، برای شرکت‌های بزرگ مهمه، و کسب‌وکار کوچیک، کار مهم‌تری داره. ولی در واقع، برای کوچیک‌ها، برند حتی مهم‌تره؛ چون پول زیادی برای آگهی ندارن، و هر مشتری که برمی‌گرده یا معرفی می‌کنه، سهم بزرگی از کارشونه.

کسب‌وکار کوچیک، یه مزیت هم داره: می‌تونه با هر مشتری، رابطه‌ی نزدیک بسازه، و این، بهترین ماده‌ی اولیه‌ی برنده. درس بعدی همین مسیر، کامل درباره‌ی برند برای کسب‌وکار کوچیکه.

توی دنیای آنلاین، مهم‌تر

توی خرید آنلاین، مشتری نمی‌تونه جنس رو لمس کنه، فروشنده رو ببینه، یا مغازه رو از نزدیک بسنجه. تنها چیزی که داره، اسم، ظاهر و حرف بقیه‌ست. برای همین، برند، توی دنیای آنلاین، حتی نقش پررنگ‌تری داره.

یه فروشگاه آنلاین ناشناس، باید خیلی کار کنه تا یه آدم غریبه، بهش اعتماد کنه و پول بفرسته. یه فروشگاهی که اسمش آشناست، یا نظرهای خوب زیادی داره، این کار رو خیلی راحت‌تر انجام می‌ده. نظرهای مشتری‌ها، یه جور برند نوشته‌شده‌ان.

وقتی گزینه‌ها زیادن

امروز، برای تقریبا هر چیزی، ده‌ها یا صدها گزینه هست. هر چی گزینه‌ها بیشتر بشن، کار انتخاب سخت‌تر می‌شه، و آدم‌ها، بیشتر به میون‌برها تکیه می‌کنن: اسمی که قبلا شنیدن، چیزی که دوستشون پیشنهاد کرده، یا نظرهای بقیه.

این یعنی توی بازار شلوغ، برند، از قبل هم مهم‌تره. کسب‌وکاری که هیچ تصویر روشنی نساخته، بین این همه گزینه، گم می‌شه. کسب‌وکاری که یه تصویر روشن داره، حتی اگه کوچیک باشه، برای آدم‌های درست، دیده می‌شه.

وقتی هوش مصنوعی جواب می‌ده

امروز، خیلی از آدم‌ها، به جای جستجوی ساده، از دستیارهای هوش مصنوعی می‌پرسن: «یه کافه‌ی خوب این طرف‌ها کجاست؟». این دستیارها، معمولا از چیزهایی که درباره‌ی شما روی اینترنت نوشته شده، جواب می‌سازن؛ یعنی از سایت، نظرها و حرف‌هایی که بقیه زدن.

اینجا هم، برند روشن و یکسان کمک می‌کنه: اگه همه‌جا، یه اسم، یه کار و یه قول روشن داشته باشید، ماشین هم راحت‌تر شما رو می‌فهمه و معرفی می‌کنه. مسیر «سایت شما در ChatGPT و هوش مصنوعی» کتابخونه، کامل درباره‌ی همینه.

برند، جادو نیست

با همه‌ی این حرف‌ها، برند، جادو نیست. برند، نمی‌تونه یه کالای بد رو خوب کنه، یا یه رفتار بد رو پنهون کنه. هر چیزی که برند می‌ده، از اعتماد تا قیمت منصفانه، نتیجه‌ی تجربه‌ی خوبیه که بارها تکرار شده.

پس اگه می‌خواید فایده‌های برند رو داشته باشید، اول باید کار اصلی رو درست کنید: کیفیت، خوش‌قولی و رفتار. برند، این‌ها رو جمع می‌کنه و به یه اسم گره می‌زنه؛ ولی جای خالی‌شون رو پر نمی‌کنه.

کسب‌وکار بی برند، چی از دست می‌ده

کسب‌وکاری که به برندش فکر نمی‌کنه، معمولا این‌ها رو از دست می‌ده: مجبور می‌شه همیشه با قیمت رقابت کنه؛ هر ماه، از اول دنبال مشتری بگرده؛ اشتباه‌هاش، کمتر بخشیده می‌شن؛ و وقتی بخواد چیز تازه‌ای بیاره، باید از صفر اعتماد بسازه.

هیچ‌کدوم از این‌ها، یه روزه اتفاق نمی‌افته؛ آروم و بی‌صدا، کسب‌وکار رو خسته می‌کنه. صاحبش، معمولا فکر می‌کنه مشکل از بازار یا رقیب‌هاست؛ در حالی که بخشی از مشکل، نبود یه تصویر روشن توی ذهن مشتریه.

کجا برند، کمتر مهمه

برای اینکه منصف باشیم: جاهایی هم هست که برند، نقش کمتری داره. مثلا خریدهای خیلی ارزون و فوری، مثل یه بطری آب وقتی تشنه‌اید، معمولا به نزدیک‌ترین جا بستگی داره، نه به اسم. یا کالاهایی که واقعا هیچ فرقی با هم ندارن و فقط قیمت مهمه.

ولی حتی اینجا هم، برند بی‌اثر نیست. فروشگاهی که همیشه تمیزه و آب خنک داره، کم‌کم توی ذهن آدم‌ها، جای خودش رو پیدا می‌کنه. پس برند، شاید جاهایی کم‌رنگ‌تر باشه، ولی تقریبا هیچ‌جا، کاملا بی‌اثر نیست.

چرا فایده‌ی برند، دیر دیده می‌شه

یه دلیل اینکه خیلی‌ها برند رو جدی نمی‌گیرن، اینه که فایده‌ش دیر دیده می‌شه. یه آگهی، فردا نتیجه‌ش معلومه؛ ولی یه قول نگه‌داشته‌شده، شاید ماه‌ها بعد، با برگشتن یه مشتری یا معرفی یه دوست، خودش رو نشون بده. و اون روز، معمولا یادمون نیست که این نتیجه، از کجا اومده.

برای اینکه این فایده‌ی دیر رو ببینید، یه کار ساده کنید: از هر مشتری تازه بپرسید از کجا با شما آشنا شده، و جواب رو یه جا بنویسید. بعد از چند ماه، می‌بینید چند نفر، با معرفی یا به خاطر اسمی که شنیدن، اومدن. این عدد، صدای آروم برند شماست.

چند واژه

Brand Loyalty، یعنی وفاداری به برند: وقتی مشتری، با وجود گزینه‌های دیگه، باز هم شما رو انتخاب می‌کنه. Brand Trust، یعنی اعتماد به برند: باور مشتری به اینکه قول شما، درسته. Brand Equity، یعنی ارزش برند: ارزش اضافه‌ای که فقط به خاطر اسم و تصویر، ساخته می‌شه.

Word of Mouth، یعنی دهن به دهن: معرفی شما از زبون مشتری‌ها به بقیه. Customer Retention، یعنی نگه داشتن مشتری: اینکه چند درصد مشتری‌ها، برمی‌گردن. این واژه‌ها، تقریبا همه‌ی فایده‌هایی‌ان که توی این درس گفتیم، با اسم رسمی‌شون.

جواب کوتاه

اگه کسی پرسید «چرا برند مهمه»:

برای مشتری، برند انتخاب رو کوتاه و کم‌ریسک می‌کنه و یه حس آشنا می‌ده. برای کسب‌وکار، برند باعث می‌شه مشتری‌ها برگردن و معرفی کنن، قیمت منصفانه پذیرفته بشه، آدم‌های خوب برای کار بیان، محصول تازه راحت‌تر جا بیفته، و توی روزهای سخت، اعتماد قبلی کمک کنه. ولی همه‌ی این‌ها، فقط از تجربه‌ی واقعی خوب میاد.

چند باور رایج

  • «برند فقط برای شرکت‌های بزرگه.» برای کوچیک‌ها مهم‌تره.
  • «برند یعنی می‌شه گرون فروخت.» یعنی قیمت منصفانه پذیرفتنیه.
  • «کالای خوب، برند لازم نداره.» برند، کالای خوب رو به یاد می‌سپاره.
  • «برند، اشتباه‌ها رو پنهون می‌کنه.» فقط کمک می‌کنه جبران، پذیرفته بشه.
  • «فایده‌ی برند رو نمی‌شه دید.» توی برگشتن و معرفی مشتری دیده می‌شه.

یه مثال

دو تعمیرگاه موبایل، توی یه پاساژ، کنار هم کار می‌کردن. هر دو، تقریبا همون قیمت و همون مهارت رو داشتن. یکی‌شون، یه کار ساده رو همیشه انجام می‌داد: پیش از تعمیر، دقیق توضیح می‌داد مشکل چیه و چقدر می‌شه، و هیچ‌وقت، بیشتر از همون قیمت نمی‌گرفت.

چند سال بعد، اولی، مشتری‌هایی داشت که از اون سر شهر، با معرفی همدیگه، میومدن؛ و وقتی قیمتش رو کمی بالاتر برد، کسی نرفت. دومی، هنوز هر روز، سر قیمت با مشتری‌ها چونه می‌زد. یه روز که بازار کساد شد، اولی، با مشتری‌های ثابتش، کار رو ادامه داد؛ دومی، مجبور شد مغازه رو کوچیک کنه. فرقشون، یه قول ساده بود که هر بار نگه داشته شد.

تمرین امروز

امروز، ببینید برند، برای خودتون یا کسب‌وکارتون، چقدر کار می‌کنه.

  1. سه برندی که خودتون همیشه ازشون می‌خرید رو بنویسید.
  2. کنار هر کدوم بنویسید چرا؛ حس، ریسک کمتر، یا قیمت؟
  3. از مشتری‌هاتون بپرسید چند نفرشون، دوباره اومدن یا کسی رو معرفی کردن.
  4. یکی از فایده‌های این درس رو که کمتر دارید، علامت بزنید.
  5. یه کار کوچیک بنویسید که این فایده رو، کمی بیشتر کنه.

درس بعدی، درباره‌ی برند برای کسب‌وکار کوچیکه.

جمع‌بندی. آنچه از این درس با خودتان می‌برید.

  • برند، انتخاب رو برای مشتری کوتاه و کم‌ریسک می‌کنه.
  • مشتری‌ها برمی‌گردن و معرفی می‌کنن؛ هزینه‌ی مشتری تازه کم می‌شه.
  • قیمت منصفانه راحت‌تر پذیرفته می‌شه.
  • آدم‌های خوب برای کار میان، و محصول تازه راحت‌تر جا می‌افته.
  • توی روزهای سخت، اعتماد قبلی، کسب‌وکار رو سرپا نگه می‌داره.

خودتون رو بسنجید

۱۵ پرسش، هر بار تازه از میان ۳۰ پرسش این درس. آخرش فقط کارنامه رو می‌بینید: چند تا درست، چند تا نادرست.

خودتون رو بسنجید

۱۵ پرسش

  • هر بار پرسش‌ها و ترتیب گزینه‌ها عوض می‌شه.
  • تا آخر نمی‌گیم کدوم جواب درست بوده؛ می‌تونید برگردید و جوابتون رو عوض کنید.
  • آخرش کارنامه می‌گیرید: چند تا درست، چند تا نادرست.
  • اگه وسطش بستید، دوباره که باز کنید از همون‌جا ادامه می‌دید.

فصل‌های این درس

درس بعد