آموزشآموزش زبان انگلیسی از صفر تا صد
حروف صدادار و بی صدا در انگلیسی کدامند؟
جواب کوتاه
انگلیسی پنج حرف صدادار داره: a، e، i، o و u. حرف y گاهی صداداره (مثل my) و گاهی بیصدا (مثل yes). بقیهی حرفها، یعنی ۲۰ تا، بیصدان. صدادار یعنی صدایی که دهان رو باز نگه میداره و میشه کشش داد. یادتون باشه این پنج حرف حدود ۲۰ صدای مختلف میسازن؛ و an قبل از «صدای» صدادار میاد، نه «حرف» صدادار: an hour ولی a university.
صدادار یعنی چی
حرفها دو تیمن: صدادارها و بیصداها. این دو تیم با هم کلمه میسازن، و دونستن اینکه هر حرف توی کدوم تیمه، کلید خوندن و نوشتن انگلیسیه.
یه آزمایش ساده بکنید. بلند بگید «آآآآ» و کشش بدید. دهانتون بازه و نفس آزاد بیرون میاد؛ تا وقتی نفس دارید میتونید ادامه بدید. حالا بگید «ب». نمیتونید کشش بدید، چون لبهاتون اول بستهن و بعد باز میشن. «آ» یه صدای صدادار (Vowel) هست و «ب» یه صدای بیصدا (Consonant).
صدای صدادار یعنی صدایی که راه نفس رو باز میذاره: فقط دهان شکلش رو عوض میکنه، گرد یا پهن یا باز. صدای بیصدا یعنی صدایی که یه جای دهان، لبها، زبان یا گلو، راه نفس رو یه لحظه میبنده یا تنگ میکنه. «م» لبها رو میبنده، «ت» زبان رو به دندون میچسبونه، «س» یه راه باریک برای نفس درست میکنه.
اسم «بیصدا» یه کم گمراهکنندهست؛ این حرفها صدا دارن، فقط تنهایی کشیده نمیشن و برای ساختن هجا به یه صدادار تکیه میکنن.
اگه این دو کلمه رو از درس فارسی مدرسه یادتون باشه، یه اسم دیگه هم براشون شنیدید: مصوت و صامت. مصوت همون صدادار (Vowel) و صامت همون بیصدا (Consonant) هست. پس چیزی که اینجا یاد میگیرید، تازه نیست؛ فقط داریم همون فکر رو روی حرفهای انگلیسی پیاده میکنیم.
پنج حرف صدادار
توی الفبای انگلیسی پنج حرف هستن که بهشون حرف صدادار میگن: a، e، i، o و u. اندازهی انگشتهای یه دست؛ و خبر خوب اینکه اسمشون رو از درس الفبا بلدید: «ای» مثل ایوان، «ای» مثل ایران، «آی»، «او» و «یو».
یه راه حفظ کردن: این پنج تا رو به ترتیب الفبا بگید، a، e، i، o، u؛ یه ریتم کوتاه که زود توی ذهن میمونه. یا جملهای بسازید که هر کلمهش با یکی از اینها شروع بشه، مثل An elephant is often upset؛ یعنی «فیلها اغلب ناراحتن». مسخرهست، ولی همین مسخره بودن کمک میکنه یادتون بمونه.
توی هر متن انگلیسی، این پنج حرف همهجا هستن. e پرکاربردترین حرف انگلیسیه؛ تقریبا هر ده حرف یه متن معمولی، یکیش e هست. یه صفحه از یه کتاب انگلیسی رو نگاه کنید و ببینید چقدر e میبینید.
دو تیم
اگه پنج حرف صدادارن، بقیه چی؟ از ۲۶ حرف، ۲۱ حرف میمونه: b، c، d، f، g، h، j، k، l، m، n، p، q، r، s، t، v، w، x، y و z. اینها حرفهای بیصدا (Consonants) هستن. البته y یه داستان جدا داره که بخش بعد میگیم؛ پس میشه گفت ۲۰ حرف همیشه بیصدان و y بینابین.
توی هر کلمه، معمولا این دو تیم یکیدرمیون یا نزدیک هم میان: c-a-t، d-o-g، b-u-s. بیصداها اسکلت کلمهن و صدادارها نفسی که بینشون جریان داره. اگه صدادارها رو از یه کلمه بردارید، ct، dg، bs، خوندنش تقریبا نشدنیه.
جالبه بدونید که ذهن با بیصداها خیلی بیشتر میشناسه تا با صدادارها: «سلام» بی صدادارهاش «سلم» میشه و باز تقریبا میفهمید؛ چون فارسیخونها هر روز همین کار رو میکنن.
y، بازیکن دو تیم
y تنها حرفیه که هم توی تیم بیصدا بازی میکنه و هم توی تیم صدادار. اول کلمه، معمولا بیصداست و مثل «ی» توی «یاس» خونده میشه: yes، you، year، yellow.
ولی وسط یا آخر کلمه، معمولا صدای یه حرف صدادار رو میده: توی my و fly و why مثل «آی» (اسم حرف I)، توی happy و baby و city مثل «ای» کوتاه، و توی gym و myth مثل صدای کوتاه i. حتی کلمههایی هستن که هیچ حرف صدادار دیگهای ندارن و فقط y نقش صدادار رو بازی میکنه: my، sky، gym، rhythm.
w هم گاهی کنار یه حرف صدادار میشینه و با اون یه صدا میسازه، مثل ow توی now یا aw توی saw. ولی w تنها، همیشه بیصداست. این جفتها رو توی ایستگاه صداها کامل میبینیم.
حرف صدادار، صدای صدادار
اینجا یه نکتهی خیلی مهم هست که بیشتر کتابها نمیگن: «حرف» صدادار با «صدای» صدادار یکی نیست. انگلیسی پنج حرف صدادار داره، ولی حدود بیست صدای صدادار. توی انگلیسی بریتانیایی معیار، دوازده صدای صدادار ساده و هشت صدای صدادار دوتایی (که از یه صدا به صدای دیگه میلغزن، مثل «آی» توی my) هست.
یعنی هر حرف صدادار، چند صدا میده. a توی cat یه صداست، توی name یه صدای دیگه (همون اسمش)، توی car یکی دیگه، و توی about تقریبا هیچ صدایی نمیده و فقط یه صدای خیلی کوتاه و بیرنگه. برای همین نمیشه فقط از روی حرفها فهمید یه کلمه چطوری خونده میشه.
یه دلیل این همه صدا اینه که املای انگلیسی خیلی قدیمیه و تلفظ توی چند صد سال عوض شده ولی املا مونده. برای همین کلمهها گاهی همونطوری نوشته میشن که چند صد سال پیش گفته میشدن، نه امروز.
بیصداها خیلی منظمترن: بیشترشون همیشه یه صدا دارن. b همیشه «ب»، m همیشه «م». فقط چند تاشون، مثل c و g، دو صدا دارن که درس بعد میگه. پس اگه یه روز یه کلمه رو با اطمینان خوندید و اشتباه بود، احتمالا یه حرف صدادار گولتون زده.
فرق با فارسی
فارسی شش صدای صدادار داره: سه تا بلند و سه تا کوتاه. سه تای بلند با حرف نوشته میشن: «آ» توی «آب»، «ای» توی «ایران» و «او» توی «اوج». ولی سه تای کوتاه، یعنی صدای اول «اسب»، «اسم» و «اردک»، معمولا اصلا نوشته نمیشن. ما «گل» مینویسیم و از روی جمله میفهمیم gol هست یا gel.
انگلیسی برعکسه: هر صدای صدادار یه حرف روی کاغذ داره. cat، cut و cot سه کلمهی جدان و فرقشون فقط یه حرف صداداره. این یعنی ذهن ما که عادت داره صدادارهای کوتاه رو حدس بزنه، توی انگلیسی باید یاد بگیره به هر حرف صدادار دقیق نگاه کنه.
یه فرق دیگه هم هست: فارسی شش صدای صدادار داره و انگلیسی حدود بیست. یعنی انگلیسی صدادارهایی داره که توی فارسی نیستن، مثل صدای a توی cat که بین «آ» و صدای اول «اسب»ه، یا فرق ship و sheep. این صداها رو توی ایستگاه ۳ یکییکی یاد میگیریم؛ اینجا فقط بدونید که هستن.
پنج صدای کوتاه
با اینکه هر حرف صدادار چند صدا داره، یه الگوی خیلی پرکاربرد هست که از همین الان به کارتون میاد: وقتی یه حرف صدادار تنها بین دو بیصدا گیر کرده، مثل c-a-t، معمولا صدای «کوتاه»ش رو میده، نه اسمش رو. به این الگو میگن «بیصدا، صدادار، بیصدا» (CVC).
- cat · hat · baga کوتاه، تقریبا مثل صدای اول «اسب»، ولی دهان کمی بازتر
- bed · pen · tene کوتاه، مثل صدای اول «اسم»
- sit · big · fishi کوتاه، یه «ای» خیلی کوتاه و شل
- hot · dog · stopo کوتاه، یه «آ» کوتاه با لبهای کمی گرد
- cup · bus · sunu کوتاه، یه «آ»ی کوتاه و بیرنگ، وسط دهان
این پنج صدا رو با حروف فارسی دقیق نمیشه نوشت؛ نزدیکترینش رو نوشتیم. خود صداها رو با علامتهای IPA توی ایستگاه ۳ دقیق یاد میگیرید. فعلا همین الگو کافیه: یه صدادار تنها وسط دو بیصدا، معمولا کوتاه. با همین الگو صدها کلمهی کوتاه رو خودتون میخونید.
هر کلمه یه صدادار
یه قانون تقریبا بیاستثنا: هر کلمهی انگلیسی دستکم یه صدای صدادار داره. cat یکی، water دوتا، banana سهتا. حتی کلمههایی که هیچکدوم از a e i o u رو ندارن، y دارن که اونجا صداداره: my، fly، sky.
استثناهای خیلی کمی هست، اونهم بیشتر صداهای کوتاه مثل hmm یا shh که بیشتر صوتان تا کلمه. پس اگه یه روز یه کلمه نوشتید و دیدید هیچ حرف صداداری نداره، احتمالا یه حرف جا افتاده. این یه چککردن سادهی املاست.
برعکسش هم جالبه: بعضی کلمهها پر از صدادارن ولی صدای صدادارشون کمه. queue (صف) چهار حرف صدادار داره، u، e، u، e، ولی فقط یه صدای صدادار و یه هجا: «کیو»، درست مثل اسم حرف Q. پس باز هم یادتون باشه: صدا مهمه، نه تعداد حرف.
هجا
هجا (Syllable) یعنی هر تیکهای از کلمه که یه صدای صدادار داره. برای شمردن هجاها، کلمه رو بلند بگید و برای هر تیکه یه بار دست بزنید: cat یه دست، wa-ter دو دست، ba-na-na سه دست، com-pu-ter سه دست.
چرا مهمه؟ چون توی درس دیکشنری دیدید که تکیه روی یه هجای مشخصه؛ و برای اینکه بدونید تکیه کجاست، اول باید بدونید کلمه چند هجا داره. همچنین وقتی یه کلمهی بلند رو برای اولین بار میخونید، تیکهتیکه کردنش به هجا خوندنش رو خیلی سادهتر میکنه: un-be-lie-va-ble.
یه فرق دیگه با فارسی: توی بیشتر اسمهای فارسی، تکیه روی هجای آخره: «کتاب»، «دانشگاه». ولی توی انگلیسی تکیه میتونه روی هر هجایی باشه: WA-ter (اول)، com-PU-ter (وسط)، un-der-STAND (آخر). برای همین فارسیزبانها گاهی تکیه رو بیاختیار میبرن آخر کلمه. هر کلمهی تازه رو با تکیهش یاد بگیرید؛ دیکشنری با علامت ˈ نشونش میده.
یه نکته: تعداد هجا با تعداد «حرف» صدادار یکی نیست، با تعداد «صدای» صدادار یکیه. cake دو حرف صدادار داره (a و e) ولی یه هجا، چون e آخرش خونده نمیشه. این e ساکت آخر کلمه داستان جالبی داره که توی درس «e آخر کلمه» میبینیم.
a یا an
اولین جایی که دونستن صدادار و بیصدا مستقیم به کارتون میاد، a و an هست. هر دو یعنی «یه» یا «یک»، مثل a book (یه کتاب). ولی قبل از کلمهای که با صدای صدادار شروع میشه، a میشه an: an apple (یه سیب)، an egg (یه تخممرغ).
چرا؟ چون گفتن دو صدای صدادار پشت هم، «ا اپل»، سخته و دهان گیر میکنه. اون n اضافه، یه پل بیصداست بین دو صدادار: «ان اپل» راحت گفته میشه. پس an برای راحت گفتنه، نه برای یه قاعدهی خشک.
و دقیقا برای همین، قاعده به «صدا» بستگی داره، نه به «حرف». اینجاست که چند تا استثنای جالب پیدا میشه.
همین منطق یه جای دیگه هم هست: کلمهی the. قبل از صدای بیصدا، the رو کوتاه و بیرنگ میگن، تقریبا یه «د» با یه صدای خیلی کوتاه بعدش، مثل the book؛ و قبل از صدای صدادار، کشیدهتر و مثل «دی»، مثل the apple. دلیلش همونه: راحت گفتن دو صدای صدادار پشت هم. این فرق رو نوشتن نشون نمیده، ولی وقتی گوش بدید، میشنوید.
استثناهای a و an
گوش تصمیم میگیره، نه چشم. این جدول کلمه، صدای اولش و انتخاب درست رو نشون میده:
- apple«ا» مثل اسبan apple
- egg«ا» مثل اسمan egg
- orange«ا» مثل اردکan orange
- umbrella«ا» مثل اول «ابر»an umbrella
- hourh خونده نمیشه؛ «آ»an hour
- honesth خونده نمیشهan honest man
- university«یو»؛ بیصداa university
- European«یو»؛ بیصداa European city
- one«و»؛ بیصداa one-way ticket
- MP3اسم M: «ام»an MP3
- UFOاسم U: «یو»a UFO
دو دستهی اصلی: کلمههایی که با h ساکت شروع میشن (hour، honest، honour)، که حرف اولشون بیصداست ولی صدای اولشون صدادار، پس an؛ و کلمههایی که با u یا eu شروع میشن و «یو» خونده میشن (university، uniform، European)، که حرف اولشون صداداره ولی صدای اولشون «ی» یعنی بیصدا، پس a. کوتاهشدهها هم با اسم حرف اولشون حساب میشن: an MP3 چون «ام»، ولی a UFO چون «یو».
اسکول یا school
اینجا یه اشتباه خیلی معروف فارسیزبانها هست که مستقیم به صدادار و بیصدا مربوطه. توی فارسی، هیچ کلمهای با دو بیصدای پشت هم شروع نمیشه؛ همیشه اول یه صدادار میاد. برای همین وقتی به school، street یا spring میرسیم، ذهنمون بیاختیار یه «ا» اولش میذاره: «اسکول»، «استریت»، «اسپرینگ». یه پژوهش قدیمی دربارهی همین اشتباه فارسیزبانها، سال ۱۹۸۷، دقیقا همین «ا»ی اضافه رو بررسی کرده.
ولی انگلیسی خیلی وقتها دو یا حتی سه بیصدا رو اول کلمه پشت هم میاره: st، sp، sk، str، spr، scr. درستش اینه که مستقیم با «س» شروع کنید: s-chool، s-treet. یه ترفند تمرینی: اول «س» رو کش بدید، «سسسس»، و بعد بیفاصله بقیهی کلمه رو بگید: «سسسسکول». کمکم «س» رو کوتاه کنید.
خوشهی بیصدا آخر کلمه هم هست: texts، months، sixths. اینها برای خیلیها سختن، حتی انگلیسیزبانها گاهی یکیشون رو جا میندازن. توی ایستگاه صداها بیشتر تمرینشون میکنیم.
دو صدادار کنار هم
گاهی دو حرف صدادار کنار هم میان و با هم فقط یه صدا میسازن، نه دو تا: ee توی see و tree (یه «ای» کشیده)، ea توی tea و eat (اونم معمولا «ای» کشیده)، oo توی moon و food (یه «او» کشیده)، ai توی rain و wait (همون اسم A). به این جفتها میگن تیم صدادار (Vowel team).
یه جملهی قدیمی معلمهای انگلیسی هست: «وقتی دو صدادار با هم راه میرن، اولی حرف میزنه»؛ یعنی توی خیلی از این جفتها، اولی اسم خودش رو میگه و دومی ساکته. rain (اسم a)، boat (اسم o)، tie (اسم i). این قاعده خیلی جاها جواب میده، ولی همهجا نه؛ oo توی moon مثلا اینجوری نیست. تیمهای صدادار رو کامل توی ایستگاه ۳ میبینیم.
بیصداهایی که فارسی نداره
بیشتر صداهای بیصدای انگلیسی توی فارسی هم هستن: «ب»، «پ»، «ت»، «د»، «س»، «م»، «ن» و بقیه. ولی چند تا هستن که فارسی نداره، و همینها رو فارسیزبانها بیشتر اشتباه میگن:
- thدو صدا داره، توی think و this؛ نوک زبان بین دندونها. ما معمولا «ت»، «س» یا «د» میگیم.
- wلبها گرد، مثل اول «او»؛ با «و»ی فارسی که لب پایین به دندون میخوره فرق داره. wine و vine دو کلمهی جدان.
- ngتوی sing و long، یه «ن» که از ته دهان میاد و «گ» آخرش معمولا گفته نمیشه.
برعکسش هم هست: فارسی صداهایی داره که انگلیسی نداره، مثل «خ» و «ق». برای همین انگلیسیزبانها اسمهایی مثل «خسرو» رو سخت میگن. اینها رو کامل، با جای زبان و لب، توی ایستگاه ۳ یاد میگیرید. اینجا فقط بدونید که وجود دارن.
صدادار و بیصدا توی حرف زدن
وقتی انگلیسیزبانها تند حرف میزنن، کلمهها رو جدا جدا نمیگن؛ بیصدای آخر یه کلمه به صدادار اول کلمهی بعد میچسبه. an apple گفته میشه تقریبا «اناپل»، و pick it up تقریبا «پیکیتاپ». برای همین گاهی یه جملهی ساده رو که روی کاغذ کاملا بلدید، موقع شنیدن نمیشناسید.
دونستن این چسبیدن، شنیدن رو خیلی راحتتر میکنه: هر جا یه کلمه با بیصدا تموم شد و کلمهی بعدی با صدادار شروع شد، منتظر چسبیدنشون باشید. وقتی خودتون هم حرف میزنید، کمکم همین کار رو بکنید؛ حرفتون طبیعیتر شنیده میشه. این مهارت رو توی ایستگاههای شنیدن و حرف زدن کاملتر تمرین میکنیم.
صدادار و بیصدا توی املا
دونستن تیم هر حرف، فقط برای خوندن نیست؛ چند تا از مهمترین قاعدههای املای انگلیسی هم روی همین ساخته شدن. سه تاش رو اینجا یه نگاه میکنیم و توی درس قواعد املا کامل میبینیم:
- run → runningاگه کلمه با «صدادار کوتاه و یه بیصدا» تموم بشه، قبل از ing بیصدای آخر دو تا میشه.
- baby → babiesاگه قبل از y آخر یه بیصدا باشه، y برای جمع به ies تبدیل میشه.
- boy → boysولی اگه قبل از y یه صدادار باشه، فقط s اضافه میشه.
میبینید؟ هر سه قاعده با یه سوال شروع میشن: «قبلش صداداره یا بیصدا؟». پس این درس، پایهی خیلی از قاعدههاییه که بعدا یاد میگیرید.
چند بازی برای همهی سنها
- شکار صدادار:توی هر تابلو و بستهبندی انگلیسی که دیدید، صدادارها رو بشمرید. بچهها عاشق این بازیان.
- هجای اسمها:اسم اعضای خانواده رو به انگلیسی بنویسید و هجاهاش رو با دست بشمرید: Mar-yam دو، A-li دو، Mo-ham-mad سه.
- بی صدادار بخون:یه کلمه رو بدون صدادارهاش بنویسید (tchr) و بقیه حدس بزنن چیه (teacher).
بزرگترها هم این بازیها رو دوست دارن، مخصوصا اگه با نوهها یا بچهها بازی کنن. هر بار بازی، یه مرور بیزحمت درسه.
یه کلمهی تازه رو چطوری بخونیم
حالا همهی تیکهها رو کنار هم بذاریم. فرض کنید به کلمهی sunset رسیدید و تا حالا ندیدیدش. این چهار قدم کمک میکنه حدس خوبی بزنید:
- صدادارها رو پیدا کنید: u و e. پس دو صدای صدادار، یعنی احتمالا دو هجا.
- بین صدادارها تیکه کنید: sun-set. هر تیکه یه هجاست.
- الگوی کوتاه رو چک کنید: هر دو تیکه «بیصدا، صدادار، بیصدا» هستن؛ پس هر دو صدادار کوتاهن: «سان» و «ست»، با همون صداهای کوتاهی که بالاتر دیدید.
- با دیکشنری چک کنید: تلفظ و تکیه رو ببینید. اینجا تکیه روی اولیه: SUN-set، یعنی «غروب».
همیشه حدستون درست درنمیاد، چون انگلیسی پر از استثناست؛ ولی خیلی وقتها درسته، و حتی وقتی نیست، شما رو خیلی به جواب نزدیک میکنه. هر بار که حدس زدید و با دیکشنری چک کردید، یه چیز تازه دربارهی صداهای انگلیسی یاد گرفتید.
سوالهایی که زیاد پیش میاد
- چرا y رو جزو پنج تا نمیشمرن؟چون بیشتر وقتها، مخصوصا اول کلمه، بیصداست. برای همین میگن «پنج تا، و گاهی y».
- حرفهای بزرگ هم صدادارن؟آره؛ A، E، I، O و U همون حرفهان، فقط بزرگ. بزرگ و کوچیک تیم حرف رو عوض نمیکنه.
- w صداداره؟تنها نه؛ همیشه بیصداست. فقط کنار یه صدادار، مثل ow و aw، با اون یه صدا میسازه.
- h صداداره؟نه؛ h بیصداست، حتی وقتی خونده نمیشه، مثل hour. ولی اون موقع کلمه با صدای صدادار شروع میشه و an میگیره.
اشتباههای رایج
- an با چشم، نه با گوش: «an university» یا «a hour». همیشه کلمه رو توی ذهن بگید و صدای اولش رو گوش بدید.
- «ا»ی اضافه اول خوشهها: «اسکول» و «استادی» به جای school و study.
- یه صدای ثابت برای هر حرف صدادار: a همیشه «آ»؛ ولی a توی name، cat و about سه صدای جدا داره.
- ندیدن صدادارهای کوتاه: ما فارسیزبانها صدادار کوتاه رو نمینویسیم و گاهی توی املای انگلیسی هم جاش میندازیم: «frnd» به جای friend، یا «bcause».
- شمردن هجا با حرف: cake دو حرف صدادار داره ولی یه هجا. با دست زدن بشمرید، نه با چشم.
تمرین
این سه تمرین رو توی دفترتون انجام بدید و با جوابها چک کنید.
- صدادارها رو دور بزنید: friend, window, rhythm, beautiful, sky
- هجاها رو با دست بشمرید: pen, teacher, tomato, information
- a یا an: ___ orange, ___ house, ___ hour, ___ useful book, ___ old man
- بلند بگید، بی «ا» اول: school, study, street, smile, spoon
جوابها: ۱) friend: i و e؛ window: i و o؛ rhythm: فقط y؛ beautiful: e، a، u، i، u؛ sky: فقط y. ۲) pen یک، teacher دو، tomato سه، information چهار. ۳) an orange، a house، an hour، a useful book (چون «یو»)، an old man. ۴) جواب نوشتنی نداره: صدای خودتون رو ضبط کنید و گوش بدید؛ اگه قبل از s یه «ا» شنیدید، دوباره با «سسسس» کشیده شروع کنید.
اگه جواب سوم رو درست زدید، قاعدهی a و an رو با گوش یاد گرفتید، نه با چشم. حالا وقتشه بفهمیم هر حرف توی کلمه دقیقا چه صدایی میده، و چرا اسم حرف با صداش فرق داره.
جمعبندی. آنچه از این درس با خودتان میبرید.
- صدادار: دهان باز و نفس آزاد؛ بیصدا: لب یا زبان راه رو میبنده.
- ۵ حرف صدادار (a e i o u)، y گاهی، ۲۰ حرف دیگه بیصدا.
- ۵ حرف صدادار، حدود ۲۰ صدای صدادار؛ برای همین تلفظ رو باید جدا یاد گرفت.
- هر کلمه و هر هجا دستکم یه صدای صدادار داره.
- an قبل از صدای صدادار: an apple، an hour؛ a قبل از صدای بیصدا: a ball، a university.
خودتون رو بسنجید
۱۵ پرسش، هر بار تازه از میان ۳۰ پرسش این درس. آخرش فقط کارنامه رو میبینید: چند تا درست، چند تا نادرست.