آموزشنکست جی‌اس

درس ۱ از ۳۹، برنامه‌نویسی و علوم کامپیوتر، حدود ۲۸ دقیقه خواندن

نکست جی‌اس: از کجا شروع کنیم

جواب کوتاه

نکست جی‌اس (Next.js) طبق سند رسمیش، یه فریم‌ورک ری‌اکت برای ساختن اپ‌های وب کامله: با کامپوننت‌های ری‌اکت رابط کاربری رو می‌سازید، و نکست جی‌اس امکانات و بهینه‌سازی‌های بیشتری، مثل مسیریابی، گرفتن داده روی سرور و سرعت، اضافه می‌کنه. سند رسمیش فرض می‌کنه HTML، CSS، جاوااسکریپت و ری‌اکت رو بلدید؛ پس پیش‌نیاز این مسیر، مسیرهای تایپ‌اسکریپت و ری‌اکته. این مسیر ده ایستگاه داره: شروع، مسیر و صفحه، سرور و کلاینت، داده، تغییر داده، ظاهر و سرعت، سئو و متادیتا، ورود و امنیت، انتشار، و پروژه؛ همه از روی سند رسمی نسخه‌ی تازه، با App Router. آخرش یه وبلاگ با دیتابیس و یه فروشگاه کوچیک می‌سازید.

آجر، و یه ساختمون کامل

با آجر، هر چیزی می‌شه ساخت؛ ولی آجر به‌تنهایی خونه نیست. برای یه خونه‌ی کامل، نقشه لازمه، لوله‌کشی، سیم‌کشی، پله، در و پنجره؛ و کسی که بدونه هر کدوم کجا بره. اگه همه رو خودتون از صفر بسازید، سال‌ها طول می‌کشه؛ و احتمالا یه جاش رو اشتباه می‌کنید.

ری‌اکت، آجرهاست: کامپوننت‌هایی که هر تیکه از صفحه رو می‌سازن. نکست جی‌اس، کل ساختمونه: نقشه‌ی صفحه‌ها، راه رسیدن داده از سرور، سرعت باز شدن صفحه، و آماده کردن برای انتشار. این درس، نقشه‌ی مسیر نکست جی‌اس رو نشون می‌ده: چی یاد می‌گیرید، چی لازمه، و به چه ترتیبی.

نکست جی‌اس، در یه جمله

سند رسمی نکست جی‌اس، اولین جمله‌ش اینه: نکست جی‌اس یه فریم‌ورک ری‌اکت برای ساختن اپ‌های وب تمام‌عیاره. و ادامه می‌ده: با کامپوننت‌های ری‌اکت رابط کاربری رو می‌سازید، و از نکست جی‌اس برای امکانات و بهینه‌سازی‌های بیشتر استفاده می‌کنید.

همون سند یه کار دیگه‌ش رو هم می‌گه: نکست جی‌اس ابزارهای سطح پایین‌تر، مثل بسته‌بندی‌کننده‌ها و کامپایلرها، رو خودکار تنظیم می‌کنه؛ تا شما روی ساختن محصول و رسوندنش به کاربر تمرکز کنید. صفحه‌ی اول سایت رسمیش هم، خودش رو «فریم‌ورک ری‌اکت برای وب» معرفی می‌کنه.

۹ تیکه‌ی هر اپ وب

دوره‌ی رسمی پایه‌های ری‌اکت، که خود تیم نکست جی‌اس نوشته، می‌گه برای ساختن هر اپ امروزی، باید به این تیکه‌ها فکر کنید:

  • رابط کاربری: کاربر چطور اپ رو می‌بینه و باهاش کار می‌کنه.
  • مسیریابی: کاربر چطور بین بخش‌های اپ جابه‌جا می‌شه.
  • گرفتن داده: داده کجاست و چطور به دستش برسیم.
  • رندر: محتوای ثابت و پویا کی و کجا ساخته بشه.
  • پیوندها: به چه سرویس‌های بیرونی وصلیم و چطور.
  • زیرساخت: کد کجا اجرا و نگه داشته بشه.
  • سرعت: اپ برای کاربر چطور سریع باشه.
  • مقیاس‌پذیری: با رشد تیم، داده و بازدید چی می‌شه.
  • تجربه‌ی برنامه‌نویس: ساختن و نگه‌داری چقدر راحته.

همون دوره می‌گه برای هر کدوم، باید تصمیم بگیرید خودتون بسازیدش یا از ابزار آماده استفاده کنید.

ری‌اکت کتابخونه‌ست، نکست جی‌اس فریم‌ورک

همون دوره‌ی رسمی، این فرق رو خیلی روشن می‌گه. ری‌اکت یه کتابخونه‌ست: تابع‌های به‌دردبخور برای ساختن رابط کاربری می‌ده، ولی تصمیم اینکه کجای اپ ازشون استفاده کنید، با خودتونه. و درباره‌ی بقیه‌ی تیکه‌های اپ، تقریبا هیچ نظری نداره.

همون دوره ادامه می‌ده که این آزادی، یه هزینه هم داره: ساختن یه اپ کامل ری‌اکتی از صفر، زحمت داره؛ برنامه‌نویس‌ها باید وقت بذارن ابزارها رو تنظیم کنن و برای نیازهای رایج، راه‌حل‌ها رو دوباره اختراع کنن. فریم‌ورک، یعنی کسی که این تنظیم‌ها رو انجام داده، و یه ساختار، امکانات و بهینه‌سازی‌های بیشتر بهتون می‌ده.

نکست جی‌اس چی به ری‌اکت اضافه می‌کنه

صفحه‌ی اول سایت رسمی نکست جی‌اس، فهرست امکاناتش رو این‌طوری می‌گه:

  • مسیریابی با پوشه‌ها و قالب‌های تودرتو.
  • کامپوننت‌های سرور، که جاوااسکریپت اضافه به مرورگر نمی‌فرستن.
  • گرفتن داده، هم روی سرور و هم توی مرورگر.
  • رندر روی سرور و مرورگر، با گزینه‌های کش برای هر صفحه.
  • Server Action: اجرای کد سرور با صدا زدن یه تابع، بی ساختن API.
  • Route Handler: ساختن نقطه‌های API.
  • proxy: کنترل درخواست‌ها پیش از رسیدن به صفحه.
  • بهینه‌سازی خودکار عکس، فونت و اسکریپت.
  • پشتیبانی CSS، از جمله ماژول‌های CSS.

هر کدوم از این‌ها، یه یا چند درس توی این مسیر داره.

این مسیر برای کیه

این مسیر برای این آدم‌هاست:

  • کسی که مسیر ری‌اکت رو رفته و می‌خواد یه سایت کامل و قابل انتشار بسازه.
  • برنامه‌نویس ری‌اکتی که می‌خواد سایتش سریع‌تر باشه و توی گوگل بهتر دیده بشه.
  • کسی که می‌خواد یه سایت فروشگاهی، وبلاگ یا پنل مدیریت بسازه.
  • برنامه‌نویس سمت سرور که می‌خواد سمت کاربر رو هم، یه‌جا، بسازه.
  • کسی که با نسخه‌ی قدیمی نکست جی‌اس کار کرده و می‌خواد نسخه‌ی تازه رو یاد بگیره.

پیش‌نیاز: تایپ‌اسکریپت و ری‌اکت

سند رسمی نکست جی‌اس، صاف می‌گه فرض کرده با توسعه‌ی وب آشنایید؛ و پیش از شروع، کمک می‌کنه اگه با HTML، CSS، جاوااسکریپت و ری‌اکت راحت باشید. همون سند، به تازه‌کارهای ری‌اکت، پیشنهاد می‌کنه اول دوره‌ی پایه‌های ری‌اکت رو برن.

برای همین، پیش‌نیاز این مسیر، دو مسیر قبلیه: تایپ‌اسکریپت و ری‌اکت. اگه کامپوننت، props، حالت و hook براتون آشنا نیستن، اینجا گیر می‌کنید؛ نه به خاطر نکست جی‌اس، به خاطر ری‌اکتی که زیرشه.

همه‌چیز با تایپ‌اسکریپت

توی این مسیر، همه‌ی کدها تایپ‌اسکریپتن. ابزار رسمی ساختن پروژه‌ی نکست جی‌اس، به‌طور پیش‌فرض، پروژه رو با تایپ‌اسکریپت می‌سازه؛ پس لازم نیست کار اضافه‌ای بکنید. هر چی توی دو مسیر قبلی یاد گرفتید، اینجا مستقیم به کار میاد.

فایده‌ش توی نکست جی‌اس حتی بیشتره: چون یه بخش از کد روی سرور اجرا می‌شه و یه بخش توی مرورگر، و داده بین این دو جابه‌جا می‌شه. نوع‌ها، مطمئن می‌شن چیزی که سرور می‌فرسته، همونیه که صفحه انتظار داره.

فقط App Router

طبق سند رسمی، نکست جی‌اس دو مسیریاب داره: App Router، که تازه‌تره و امکانات تازه‌ی ری‌اکت مثل کامپوننت‌های سرور رو پشتیبانی می‌کنه؛ و Pages Router، که مسیریاب اولیه‌ست و هنوز پشتیبانی و بهتر می‌شه.

این مسیر، فقط App Router رو یاد می‌ده؛ چون پروژه‌های تازه با اون ساخته می‌شن و امکانات تازه، اونجان. اگه آموزشی دیدید که پوشه‌ای به اسم pages داره و با getServerSideProps کار می‌کنه، اون Pages Router ـه؛ درست ولی قدیمی‌تر. سند رسمی هم، بالای منوی کنارش، یه گزینه برای جابه‌جا شدن بین سندهای این دو داره.

توی این مسیر چی می‌سازید

هر ایستگاه، یه تیکه از ساختن یه سایت کامل رو یاد می‌ده؛ و آخر مسیر، دو پروژه‌ی واقعی می‌سازید:

  • یه وبلاگ با دیتابیس: صفحه‌ها، مسیر پویا برای هر نوشته، فرم، سئو و انتشار.
  • یه فروشگاه کوچیک: فهرست محصول، سبد، ورود کاربر و پرداخت آزمایشی.

هر دو، روی سرور خودتون منتشر می‌شن؛ نه فقط روی کامپیوترتون.

ابزارها: همه رایگان

ابزارهای این مسیر، همون‌هایی‌ان که دارید: VS Code و Node.js. نکست جی‌اس خودش با یه فرمان، یه پروژه‌ی آماده می‌سازه؛ و طبق صفحه‌ی اول سایت رسمیش، روی ابزارهای سریعی ساخته شده، مثل Turbopack، یه بسته‌بندی‌کننده‌ی جاوااسکریپت و تایپ‌اسکریپت که با زبان Rust نوشته شده و توی خود نکست جی‌اس هست.

همه‌ی این ابزارها رایگان و متن‌بازن. برای ایستگاه داده و پروژه‌ها، یه دیتابیس هم لازمه؛ که از مسیر SQL کتابخونه، PostgreSQL یا SQLite رو می‌شناسید، و هر دو رایگانن. ایستگاه انتشار، نشون می‌ده چطور سایت رو روی سرور خودتون بذارید.

تمرین‌ها چه شکلی‌ان

آخر هر درس، یه تمرین هست که روی کامپیوتر خودتون، توی پروژه‌ای که درس چهارم می‌سازید، انجامش می‌دید. تمرین‌ها کوچیکن و پشت سر هم؛ هر کدوم یه تیکه به همون سایت اضافه می‌کنه. تا آخر هر ایستگاه، یه سایت کارکن دارید که از ایستگاه قبل کامل‌تره.

توی نکست جی‌اس، خیلی از مفهوم‌ها، مثل اینکه یه کامپوننت روی سرور اجرا می‌شه یا توی مرورگر، تا وقتی خودتون نبینید، جا نمی‌افتن. پس هر تمرین رو واقعا بنویسید و اجرا کنید؛ و هر جا تعجب کردید، همون‌جا وایسید و بفهمید چرا.

نقشه‌ی راه: ده ایستگاه

این مسیر، ده ایستگاه داره:

  1. شروع: نکست جی‌اس چیه، چرا فریم‌ورک، و ساختن پروژه.
  2. مسیر و صفحه: هر پوشه، یه نشانی.
  3. سرور و کلاینت: مهم‌ترین ایده‌ی نکست جی‌اس امروز.
  4. داده: گرفتن، نگه داشتن و تازه کردن داده.
  5. تغییر داده: فرم و نوشتن داده.
  6. ظاهر و سرعت: سایتی که سریعه و خوب دیده می‌شه.
  7. سئو و متادیتا: سایتی که گوگل درست بفهمه.
  8. ورود و امنیت: کاربر، نشست و دسترسی.
  9. انتشار: از کامپیوتر خودتون تا اینترنت.
  10. پروژه: یه سایت کامل.

همه‌چیز از سند رسمی نسخه‌ی تازه

هر درس این مسیر، از روی سند رسمی نکست جی‌اس، یعنی nextjs.org/docs، نوشته شده؛ اون هم نسخه‌ی تازه. دلیلش اینه که نکست جی‌اس، از بیشتر ابزارها سریع‌تر عوض می‌شه. صفحه‌ی اول سایت رسمیش، الان از نسخه‌ی ۱۶ حرف می‌زنه؛ و خیلی از آموزش‌هایی که حتی دو سه سال پیش نوشته شدن، روش‌هایی رو یاد می‌دن که دیگه پیشنهاد نمی‌شن.

سند رسمی، خودش سه بخش داره: شروع، با آموزش‌های قدم‌به‌قدم؛ راهنماها، برای کاربردهای خاص؛ و مرجع API، با جزئیات هر امکان. این مسیر، بیشتر از بخش شروع پیروی می‌کنه؛ و هر جا لازم باشه، به راهنماها و مرجع هم سر می‌زنه.

بزرگ‌ترین ایده‌ی تازه: سرور و کلاینت

توی مسیر ری‌اکت، همه‌ی کامپوننت‌ها توی مرورگر اجرا می‌شدن. توی نکست جی‌اس، یه ایده‌ی تازه هست: بعضی کامپوننت‌ها فقط روی سرور اجرا می‌شن. طبق صفحه‌ی اول سایت رسمی، با کامپوننت‌های سرور، می‌شه کامپوننت اضافه کرد بی اینکه جاوااسکریپت اضافه‌ای به مرورگر فرستاده بشه.

این، شاید مهم‌ترین و گیج‌کننده‌ترین مفهوم نکست جی‌اس امروز باشه؛ برای همین، یه ایستگاه کامل، یعنی ایستگاه سوم، فقط درباره‌ی همینه. فعلا فقط بدونید که توی این مسیر، همیشه باید بپرسید: این کامپوننت کجا اجرا می‌شه؟ سرور، یا مرورگر؟

سرعت و دیده شدن توی گوگل

یکی از بزرگ‌ترین دلیل‌های استفاده از نکست جی‌اس، سرعت و سئوئه. طبق صفحه‌ی اول سایت رسمی، نکست جی‌اس عکس، فونت و اسکریپت رو خودکار بهینه می‌کنه، برای تجربه‌ی کاربری بهتر و شاخص‌های اصلی سرعت گوگل؛ و رابط کاربری رو، از سرور، همون لحظه، جریان‌وار می‌فرسته.

یعنی کاربر زودتر چیزی می‌بینه، و موتورهای جستجو، محتوای صفحه رو کامل می‌خونن. ایستگاه‌های ششم و هفتم، این دو رو، با ابزارهای خود نکست جی‌اس، کامل یاد می‌دن؛ و درس سوم، که «چرا فریم‌ورک» ـه، دلیلش رو از پایه باز می‌کنه.

نسخه‌ها زود عوض می‌شن

نکست جی‌اس هر چند ماه یه نسخه‌ی تازه می‌ده، و گاهی، توی نسخه‌های بزرگ، اسم یا رفتار یه چیز عوض می‌شه. مثلا توی نسخه‌ی تازه، فایلی که پیش از هر درخواست اجرا می‌شه، اسمش proxy ـه؛ و ایستگاه پنجم، درباره‌ش یه درس داره. اگه آموزش قدیمی‌تری ببینید، شاید اسم دیگه‌ای براش به کار برده باشه.

درس عملیش اینه که همیشه به نسخه‌ای که نصب کردید نگاه کنید، و سند همون نسخه رو بخونید. ایستگاه نهم، یه درس کامل داره درباره‌ی اینکه چطور یه پروژه رو به نسخه‌ی تازه ببرید و راهنمای ارتقای رسمی رو بخونید.

درس‌ها رو چطور بخونیم

هر درس رو یه بار از اول تا آخر بخونید، بی کد نوشتن؛ فقط برای تصویر کلی. بعد برگردید، و هر تیکه کد رو خودتون، توی پروژه‌تون، بنویسید؛ کپی نکنید. آخر سر، تمرین رو انجام بدید و آزمون آخر درس رو بزنید.

توی نکست جی‌اس، یه عادت دیگه هم خیلی کمک می‌کنه: بعد از هر تغییر، هم صفحه رو توی مرورگر ببینید، هم ترمینالی که سرور توسعه توش اجرا می‌شه رو. چون بخشی از کد روی سرور اجرا می‌شه، خیلی از پیام‌ها و خطاها، توی ترمینال دیده می‌شن، نه توی مرورگر.

چقدر وقت می‌بره

اگه هر روز حدود یه ساعت وقت بذارید، هر درس یکی دو روز طول می‌کشه: یه روز خوندن، یه روز نوشتن و تمرین. با این حساب، کل مسیر چند ماه طول می‌کشه؛ بسته به اینکه چقدر وقت دارید و پروژه‌ها رو چقدر کامل می‌سازید.

مثل دو مسیر قبلی، پیوستگی از سرعت مهم‌تره. یه ساعت هر روز، خیلی بهتر از هفت ساعت یه روز در هفته‌ست. مخصوصا توی ایستگاه سوم و چهارم، که مفهوم‌های سرور و کلاینت و کش، باید کم‌کم، با تمرین، توی ذهن جا بیفتن.

چند اشتباه رایج تازه‌کارها

این اشتباه‌ها، توی شروع نکست جی‌اس خیلی رایجن:

  • شروع نکست جی‌اس بی بلد بودن ری‌اکت؛ هر مشکل ری‌اکت، به اسم نکست جی‌اس دیده می‌شه.
  • یاد گرفتن از آموزش‌هایی که Pages Router رو یاد می‌دن، و قاطی کردنش با App Router.
  • گذاشتن use client بالای همه‌ی فایل‌ها، فقط چون خطا رفت؛ که فایده‌ی کامپوننت سرور رو از بین می‌بره.
  • نفهمیدن کش، و تعجب از اینکه چرا داده‌ی تازه دیده نمی‌شه.
  • گذاشتن کلید یا رمز توی کدی که به مرورگر می‌ره.

برای هر کدوم، یه درس توی این مسیر هست.

یه برنامه‌ی ساده‌ی تمرین

یه برنامه‌ی ساده برای هر روز: ده دقیقه، کد دیروز رو دوباره ببینید و برای هر فایل بگید روی سرور اجرا می‌شه یا توی مرورگر. سی دقیقه، درس امروز رو بخونید و کدش رو بنویسید. بیست دقیقه، تمرین آخر درس، یا یه صفحه‌ی تازه به دلخواه خودتون توی پروژه.

این صفحه‌های دلخواه، مهم‌ترین بخش یادگیری‌ان. مثلا اگه درس یه صفحه‌ی «درباره‌ی ما» ساخت، شما یه صفحه‌ی «تماس» بسازید؛ اگه یه فهرست نوشته ساخت، یه صفحه‌ی جستجو. هر صفحه که بی راهنما بسازید، یه قدم واقعیه.

هوش مصنوعی و نکست جی‌اس

دستیارهای هوش مصنوعی، کد نکست جی‌اس زیادی دیدن؛ ولی بیشترش مال نسخه‌های قدیمی و Pages Router ـه. برای همین، خیلی وقت‌ها، کدی پیشنهاد می‌دن که برای نسخه‌ی تازه درست نیست، یا دو روش قدیمی و تازه رو قاطی می‌کنه. سند رسمی هم، بالای هر صفحه، گزینه‌هایی برای کپی کردن متن صفحه برای هوش مصنوعی گذاشته؛ یعنی سازنده‌هاش هم می‌دونن که دستیارها، بی سند تازه، اشتباه می‌کنن.

برای همین، توی این مسیر، کدها رو خودتون می‌نویسید. وقتی پایه‌ها رو بلد شدید، می‌تونید از دستیار کمک بگیرید؛ ولی همیشه، پیشنهادش رو با سند رسمی نسخه‌ی خودتون بسنجید.

بعد از این مسیر

بعد از این مسیر، می‌تونید یه سایت کامل، از صفحه تا دیتابیس و انتشار، بسازید. دو راه طبیعی برای ادامه هست: اگه می‌خواید یه سرور جدا برای داده و API داشته باشید، که اپ گوشی یا برنامه‌های دیگه هم ازش استفاده کنن، مسیر هونو. اگه می‌خواید به سایتتون هوش مصنوعی اضافه کنید، مسیر ساختن اپ با مدل زبانی.

و اگه بخواید سایتتون رو روی سرور خودتون، حرفه‌ای منتشر و نگه‌داری کنید، مسیر لینوکس و داکر و ابر کتابخونه، کنار ایستگاه انتشار این مسیر، کمک بزرگیه.

اپ وب تمام‌عیار یعنی چی

سند رسمی، نکست جی‌اس رو فریم‌ورکی برای اپ‌های وب «تمام‌عیار» (Full-Stack) می‌دونه. تمام‌عیار یعنی هر دو طرف کار: هم بخشی که توی مرورگر کاربر اجرا می‌شه و چیزی که می‌بینه رو می‌سازه، و هم بخشی که روی سرور اجرا می‌شه، داده رو از دیتابیس می‌خونه، فرم‌ها رو ذخیره می‌کنه و کاربر رو می‌شناسه.

توی مسیر ری‌اکت، فقط طرف مرورگر رو ساختیم؛ و اگه داده لازم بود، فرض می‌کردیم یه سرور دیگه، جای دیگه، هست. توی نکست جی‌اس، هر دو طرف توی یه پروژه‌ان؛ حتی گاهی توی یه فایل. این، کار رو ساده‌تر می‌کنه؛ ولی یه مسئولیت تازه هم میاره: باید همیشه بدونید هر تیکه کد، کدوم طرف اجرا می‌شه.

یه نگاه کوتاه: پوشه یعنی نشانی

توی ری‌اکت خالی، برای اینکه با رفتن به هر نشانی، صفحه‌ی درست نشون داده بشه، باید یه کتابخونه‌ی مسیریابی اضافه و تنظیم می‌کردید. توی نکست جی‌اس، طبق صفحه‌ی اول سایت رسمی، مسیرها با خود سیستم فایل ساخته می‌شن: هر پوشه توی پوشه‌ی app، یه تیکه از نشانی سایته.

مثلا اگه یه پوشه به اسم about بسازید و یه فایل page.tsx توش بذارید، صفحه‌ی نشانی about/ ساخته شده؛ بی هیچ تنظیم دیگه‌ای. درس پنجم، App Router، این ایده رو کامل باز می‌کنه؛ و ایستگاه دوم، همه‌ی فایل‌های ویژه‌ی این پوشه‌ها رو.

نکست جی‌اس و نسخه‌ی ری‌اکت

یه نکته‌ی فنی از سند رسمی که خوبه از اول بدونید: App Router، نسخه‌ی ری‌اکتش رو خودش همراه داره؛ نسخه‌ای که همه‌ی تغییرهای پایدار ری‌اکت ۱۹ رو داره، به‌اضافه‌ی امکانات تازه‌تری که توی فریم‌ورک‌ها، پیش از انتشار رسمی، سنجیده می‌شن. ولی Pages Router، از همون نسخه‌ی ری‌اکتی استفاده می‌کنه که توی package.json پروژه نصب شده.

سند رسمی می‌گه این روش، مطمئن می‌شه امکانات تازه‌ی ری‌اکت توی App Router درست کار می‌کنن. برای شما، یعنی هر چی توی مسیر ری‌اکت یاد گرفتید، اینجا هست؛ و چند امکان تازه‌تر هم، مثل کامپوننت‌های سرور، که توی ری‌اکت خالی، راحت در دسترس نبودن.

کجا منتشرش کنیم

یه سوال رایج اینه که سایت نکست جی‌اس رو حتما باید روی سرویس شرکت سازنده‌ش منتشر کرد یا نه. سند رسمی ری‌اکت، که نکست جی‌اس رو اولین فریم‌ورک پیشنهادیش می‌دونه، جواب می‌ده: می‌شه یه اپ نکست جی‌اس رو روی هر سرویسی که Node.js یا داکر رو پشتیبانی می‌کنه، یا روی سرور خودتون، منتشر کرد؛ و نکست جی‌اس خروجی کاملا ایستا هم داره، که اصلا سرور نمی‌خواد.

این مسیر، توی ایستگاه نهم، راه انتشار روی سرور خودتون رو یاد می‌ده؛ با Node یا Bun، و داکر. یعنی به هیچ سرویس خاصی وابسته نمی‌مونید، و هر جا که خواستید، می‌تونید سایتتون رو ببرید.

کجا سوال بپرسیم

سند رسمی نکست جی‌اس می‌گه هر سوالی درباره‌ی نکست جی‌اس داشتید، می‌تونید از جامعه‌ش بپرسید؛ توی بحث‌های مخزن رسمیش روی گیت‌هاب، و چند انجمن آنلاین دیگه. برای سوال پرسیدن، همون قاعده‌ی درس زمین بازی تایپ‌اسکریپت اینجا هم به کار میاد: مشکل رو کوچیک کنید، و دقیق بگید چی انتظار داشتید و چی شد.

و یه نکته‌ی مهم: وقتی سوال می‌پرسید، بگید از App Router استفاده می‌کنید یا Pages Router، و نسخه‌ی نکست جی‌اس چنده. خیلی از جواب‌های اشتباه، از همین می‌آن که کسی برای یه مسیریاب یا نسخه‌ی دیگه جواب داده.

یه جمع‌بندی کوتاه

اگه بخوایم کل این درس رو توی یه پاراگراف بگیم:

نکست جی‌اس فریم‌ورک ری‌اکت برای ساختن اپ وب کامله: ری‌اکت آجرهاست، نکست جی‌اس ساختمون. پیش‌نیازش تایپ‌اسکریپت و ری‌اکته. این مسیر ده ایستگاه داره، فقط با App Router و از سند رسمی نسخه‌ی تازه، و با یه وبلاگ و یه فروشگاه تموم می‌شه.

چند باور رایج

  • «نکست جی‌اس جای ری‌اکت رو می‌گیره.» روی ری‌اکت ساخته شده؛ کامپوننت‌ها همون ری‌اکتن.
  • «می‌شه بی ری‌اکت، نکست جی‌اس یاد گرفت.» سند رسمی ری‌اکت رو پیش‌نیاز می‌دونه.
  • «Pages Router و App Router یه چیزن.» دو مسیریاب جدان؛ این مسیر فقط App Router.
  • «نکست جی‌اس فقط برای سایت‌های بزرگه.» برای یه وبلاگ کوچیک هم مناسبه.
  • «آموزش‌های قدیمی هنوز کامل درستن.» نسخه‌ها زود عوض می‌شن؛ سند تازه.

یه مثال

امیر، یه فروشگاه کوچیک لوازم تحریر رو با ری‌اکت خالی ساخته بود. سایت قشنگ بود، ولی دو مشکل داشت: صفحه‌ها، روی گوشی‌های ضعیف، دیر باز می‌شدن؛ و گوگل، محصول‌ها رو درست نشون نمی‌داد. برای حلش، باید مسیریابی، رندر روی سرور و متادیتا رو خودش می‌ساخت.

تصمیم گرفت به جاش، مسیر نکست جی‌اس رو بره. کامپوننت‌های ری‌اکتش تقریبا دست‌نخورده موندن؛ فقط جاشون توی پوشه‌ها عوض شد، و صفحه‌های محصول، روی سرور ساخته شدن. همون کارهایی که اگه خودش می‌خواست بسازه، ماه‌ها طول می‌کشید، با ابزارهای آماده‌ی فریم‌ورک، توی چند هفته تموم شد.

تمرین امروز

امروز، بی کد، ۹ تیکه‌ی یه سایت رو بشناسید.

  1. یه سایت فروشگاهی که می‌شناسید رو باز کنید.
  2. برای هر کدوم از ۹ تیکه‌ی دوره‌ی رسمی، یه خط بنویسید که این سایت، احتمالا چطور حلش کرده.
  3. سه صفحه‌ی مختلفش رو باز کنید و نشانی‌هاشون رو بنویسید؛ ببینید چه الگویی دارن.
  4. بنویسید کدوم بخش‌های صفحه، احتمالا برای همه یکی‌ان و کدوم، برای هر کاربر فرق می‌کنن.
  5. یه خط بنویسید که اگه این سایت رو با ری‌اکت خالی می‌ساختید، کدوم تیکه‌ها رو باید خودتون می‌ساختید.

درس بعدی، دقیق می‌گه نکست جی‌اس چیه: next js چیست.

جمع‌بندی. آنچه از این درس با خودتان می‌برید.

  • نکست جی‌اس، فریم‌ورک ری‌اکت برای ساختن اپ وب کامله.
  • پیش‌نیاز: تایپ‌اسکریپت و ری‌اکت.
  • ده ایستگاه، از مسیر و صفحه تا انتشار و پروژه.
  • همه‌چیز با App Router، از سند رسمی نسخه‌ی تازه.
  • آخرش: وبلاگ با دیتابیس و فروشگاه کوچیک.

خودتون رو بسنجید

۱۵ پرسش، هر بار تازه از میان ۳۰ پرسش این درس. آخرش فقط کارنامه رو می‌بینید: چند تا درست، چند تا نادرست.

خودتون رو بسنجید

۱۵ پرسش

  • هر بار پرسش‌ها و ترتیب گزینه‌ها عوض می‌شه.
  • تا آخر نمی‌گیم کدوم جواب درست بوده؛ می‌تونید برگردید و جوابتون رو عوض کنید.
  • آخرش کارنامه می‌گیرید: چند تا درست، چند تا نادرست.
  • اگه وسطش بستید، دوباره که باز کنید از همون‌جا ادامه می‌دید.

فصل‌های این درس

درس بعد