آموزشری‌اکت

درس ۱ از ۳۴، برنامه‌نویسی و علوم کامپیوتر، حدود ۲۸ دقیقه خواندن

ری‌اکت: از کجا شروع کنیم

جواب کوتاه

برای یاد گرفتن ری‌اکت، اول باید تایپ‌اسکریپت، یا دست‌کم جاوااسکریپت، رو بلد باشید؛ چون طبق سند رسمی ری‌اکت، کامپوننت‌های ری‌اکت تابع‌های جاوااسکریپتن و یاد گرفتن ری‌اکت، یاد گرفتن برنامه‌نویسیه. این مسیر هشت ایستگاه داره: شروع، کامپوننت و JSX، حالت و تعامل، مدیریت حالت، hookها و اثر، داده و شبکه، کیفیت و سرعت، و پروژه‌ها. هر درس از روی سند رسمی ری‌اکت نوشته شده، و تمرین‌ها روی کامپیوتر خودتون، با ابزارهای رایگان، انجام می‌شن. آخر مسیر، دو پروژه‌ی کامل می‌سازید: صفحه‌ی محصول با سبد خرید، و یه داشبورد با داده‌ی واقعی.

خونه‌ای از تیکه‌ها

با اسباب‌بازی‌های تیکه‌تیکه، یه بچه می‌تونه یه خونه بسازه: چند تیکه‌ی دیوار، یه تیکه‌ی سقف، یه پنجره. اگه یه پنجره رو یه بار ساخت، می‌تونه ده تا ازش بسازه و هر جا خواست بذاره. و اگه یه روز خواست رنگ همه‌ی پنجره‌ها رو عوض کنه، فقط یه نمونه رو عوض می‌کنه.

ری‌اکت، همین ایده‌ست، برای صفحه‌های وب و اپ. هر صفحه از تیکه‌هایی ساخته می‌شه به اسم کامپوننت؛ یه دکمه، یه کارت محصول، یه فهرست. هر تیکه رو یه بار می‌سازید و هر جا لازم بود، به کار می‌برید. این درس، نقشه‌ی کل مسیره: چی یاد می‌گیرید، چی لازمه، و به چه ترتیبی.

ری‌اکت، در یه جمله

سند رسمی ری‌اکت، خودش رو این‌طوری معرفی می‌کنه: کتابخونه‌ای برای رابط‌های کاربری وب و نیتیو. یعنی ابزاری که با اون، چیزی که کاربر روی صفحه می‌بینه و باهاش کار می‌کنه رو می‌سازید؛ چه توی مرورگر، چه توی اپ گوشی.

و جمله‌ی بعدیش، کل ایده رو می‌گه: ری‌اکت اجازه می‌ده رابط کاربری رو از تیکه‌های جدایی به اسم کامپوننت بسازید، و بعد اون‌ها رو کنار هم بذارید تا صفحه‌ها و اپ‌های کامل بسازید. بقیه‌ی این مسیر، باز کردن همین دو جمله‌ست.

رابط کاربری یعنی چی

رابط کاربری (User Interface)، که بهش UI هم می‌گن، یعنی هر چیزی که کاربر روی صفحه می‌بینه و باهاش کار می‌کنه: دکمه‌ها، متن‌ها، فرم‌ها، فهرست‌ها، عکس‌ها. وقتی یه دکمه رو می‌زنید و یه پنجره باز می‌شه، یا توی یه کادر جستجو تایپ می‌کنید و نتیجه‌ها عوض می‌شن، با رابط کاربری کار می‌کنید.

ساختن یه رابط کاربری ساده، مثل یه صفحه‌ی ثابت، با HTML و CSS ممکنه. ولی وقتی صفحه باید به کاربر جواب بده، داده‌ش عوض بشه، و صدها تیکه‌ی مختلف داشته باشه، کار سخت می‌شه. ری‌اکت، برای همین سختی ساخته شده.

چرا ری‌اکت

فرض کنید یه فروشگاه اینترنتی دارید و می‌خواید شمار کالاهای سبد خرید، بالای صفحه، همیشه درست باشه. بی ری‌اکت، هر بار که کاربر چیزی اضافه یا کم می‌کنه، باید خودتون بگردید و همه‌ی جاهای صفحه که این عدد رو نشون می‌دن، دستی عوض کنید. اگه یه جا یادتون بره، صفحه یه چیز می‌گه و سبد یه چیز دیگه.

طبق سند رسمی ری‌اکت، کامپوننت‌ها داده می‌گیرن و برمی‌گردونن چی باید روی صفحه دیده بشه؛ و وقتی داده‌ی تازه بهشون بدید، ری‌اکت خودش صفحه رو به‌روز می‌کنه تا با داده‌ی تازه جور بشه. یعنی شما فقط داده رو عوض می‌کنید؛ صفحه، خودش دنبالش میاد.

داده، صفحه رو می‌سازه

این، مهم‌ترین تغییر فکری توی ری‌اکته. به جای اینکه بگید «این متن رو اینجا عوض کن، اون دکمه رو پنهون کن»، می‌گید «وقتی داده این شکلیه، صفحه این شکلیه». ری‌اکت، خودش حساب می‌کنه چه چیزهایی باید روی صفحه عوض بشن.

مثل یه جدول توی یه برگه‌ی حساب: شما عددها رو عوض می‌کنید و جمع پایین جدول، خودش درست می‌شه؛ لازم نیست جمع رو دستی بنویسید. توی ری‌اکت هم، صفحه همیشه از روی داده ساخته می‌شه؛ و برای همین، هیچ‌وقت با داده ناجور نمی‌شه.

یه بار بساز، هر جا به کار ببر

توی هر سایت بزرگی، یه دکمه یا یه کارت، صدها بار تکرار می‌شه. توی ری‌اکت، این تیکه رو یه بار، به شکل یه کامپوننت، می‌سازید؛ و هر جا لازم بود، به کار می‌برید. اگه یه روز شکلش رو عوض کنید، همه‌جا با هم عوض می‌شه.

سند رسمی ری‌اکت می‌گه چه تنها کار کنید، چه با هزاران برنامه‌نویس دیگه، کار با ری‌اکت یه حس رو داره؛ چون طوری طراحی شده که کامپوننت‌هایی که آدم‌ها، تیم‌ها و سازمان‌های مختلف نوشتن، بی دردسر کنار هم کار کنن.

این مسیر برای کیه

این مسیر برای این آدم‌هاست:

  • کسی که مسیر تایپ‌اسکریپت رو رفته و می‌خواد رابط کاربری بسازه.
  • برنامه‌نویس جاوااسکریپتی که می‌خواد ری‌اکت رو درست و از پایه یاد بگیره.
  • طراحی که می‌خواد بفهمه طرح‌هاش چطور به کد تبدیل می‌شن.
  • کسی که می‌خواد بعدا نکست جی‌اس یا اپ گوشی با ری‌اکت بسازه.
  • برنامه‌نویس سمت سرور که می‌خواد سمت کاربر رو هم بلد بشه.

اگه تا حالا هیچ کدی ننوشتید، این مسیر جای شروع نیست؛ اول مسیر تایپ‌اسکریپت رو برید.

پیش‌نیاز: تایپ‌اسکریپت

سند رسمی ری‌اکت یه جمله‌ی کلیدی داره: کامپوننت‌های ری‌اکت، تابع‌های جاوااسکریپتن. می‌خواید یه چیز رو شرطی نشون بدید؟ از if استفاده کنید. یه فهرست نشون بدید؟ از map آرایه. و جمع‌بندیش اینه: یاد گرفتن ری‌اکت، یاد گرفتن برنامه‌نویسیه.

یعنی کسی که جاوااسکریپت رو خوب بلد نیست، توی ری‌اکت گیر می‌کنه؛ نه به خاطر خود ری‌اکت، به خاطر جاوااسکریپتی که زیرشه. برای همین، پیش‌نیاز این مسیر، مسیر تایپ‌اسکریپت ـه؛ دست‌کم تا آخر ایستگاه کار ناهمزمان، و ایستگاه نوع.

چرا ری‌اکت با تایپ‌اسکریپت

توی این مسیر، همه‌ی کدها تایپ‌اسکریپتن، نه جاوااسکریپت خالص. سند رسمی ری‌اکت یه صفحه‌ی کامل درباره‌ی استفاده از تایپ‌اسکریپت داره، و ابزار رسمی پیشنهادیش برای شروع از صفر، یه الگوی آماده‌ی ری‌اکت با تایپ‌اسکریپت داره.

فایده‌ش اینه که ویرایشگر، همیشه می‌دونه هر کامپوننت چه ورودی‌هایی می‌خواد؛ و اگه یه ورودی رو یادتون بره یا اشتباه بدید، پیش از اجرا خطا می‌ده. توی رابط‌های کاربری بزرگ، که ده‌ها کامپوننت به هم داده می‌دن، این کمک خیلی بزرگیه.

توی این مسیر چی می‌سازید

هر ایستگاه، یه تیکه از توانایی ساختن یه رابط کاربری کامل رو یاد می‌ده؛ و آخر مسیر، دو پروژه‌ی واقعی می‌سازید:

  • صفحه‌ی محصول و سبد خرید: فهرست کالا، جستجو، افزودن به سبد و جمع قیمت.
  • یه داشبورد با داده‌ی واقعی: گرفتن داده از یه سرور، نمودار ساده، حالت بارگذاری و خطا.

هر دو پروژه، همه‌ی چیزهایی که توی هفت ایستگاه قبلی یاد گرفتید رو کنار هم می‌ذارن.

ابزارها: همه رایگان

ابزارهای این مسیر، همون‌هایی‌ان که توی درس نصب ابزار نصب کردید: ویرایشگر VS Code و Node.js. به‌اضافه‌ی یه ابزار ساخت به اسم Vite، که سند رسمی ری‌اکت برای شروع از صفر پیشنهادش می‌ده، و با یه فرمان، یه پروژه‌ی ری‌اکت با تایپ‌اسکریپت می‌سازه.

سند رسمی ری‌اکت یه افزونه‌ی مرورگر هم معرفی می‌کنه، به اسم ابزارهای توسعه‌دهنده‌ی ری‌اکت (React Developer Tools)، که درخت کامپوننت‌های یه صفحه رو نشون می‌ده. همه‌ی این‌ها رایگان و متن‌بازن. درس چهارم، نصب و راه‌اندازی رو قدم‌به‌قدم می‌گه.

تمرین‌ها چه شکلی‌ان

آخر هر درس، یه تمرین هست که روی کامپیوتر خودتون، توی پروژه‌ای که درس چهارم می‌سازید، انجامش می‌دید. تمرین‌ها کوچیکن و پشت سر هم: هر کدوم یه تیکه به همون پروژه اضافه می‌کنه؛ تا آخر هر ایستگاه، یه چیز کامل و کارکن داشته باشید.

خوندن بی تمرین، توی ری‌اکت تقریبا بی‌فایده‌ست. خیلی از مفهوم‌ها، مثل حالت و دوباره کشیده شدن صفحه، تا وقتی خودتون ننویسید و نبینید چطور رفتار می‌کنن، جا نمی‌افتن. پس هر تمرین رو واقعا بنویسید؛ حتی اگه ساده به نظر بیاد.

نقشه‌ی راه: هشت ایستگاه

این مسیر، هشت ایستگاه داره:

  1. شروع: ری‌اکت چیه، چطور بهش فکر کنیم، و ساختن اولین پروژه.
  2. کامپوننت و JSX: تیکه‌های سازنده‌ی هر صفحه.
  3. حالت و تعامل: صفحه‌ای که به کاربر جواب می‌ده.
  4. مدیریت حالت: وقتی چند کامپوننت یه داده رو لازم دارن.
  5. hookها و اثر: وصل شدن به دنیای بیرون ری‌اکت.
  6. داده و شبکه: گرفتن داده از سرور، با حالت بارگذاری و خطا.
  7. کیفیت و سرعت: رابطی سریع، در دسترس و قابل تست.
  8. پروژه‌ها: همه‌ی ایستگاه‌ها توی دو برنامه‌ی واقعی.

همه‌چیز از سند رسمی

هر درس این مسیر، از روی سند رسمی ری‌اکت، یعنی react.dev، نوشته شده؛ نه از روی وبلاگ‌ها یا ویدیوهای قدیمی. دلیلش اینه که ری‌اکت توی این سال‌ها خیلی عوض شده، و خیلی از آموزش‌های قدیمی، روش‌هایی رو یاد می‌دن که دیگه پیشنهاد نمی‌شن.

یه مثال روشن: سند رسمی ری‌اکت می‌گه ابزار قدیمی و معروف Create React App، کنار گذاشته شده. اگه آموزشی دیدید که با اون شروع می‌کنه، بدونید قدیمیه. توی این مسیر، هر جا لازم باشه، دقیقا می‌گیم کدوم بخش سند رسمی پشت هر حرفه.

هشتاد درصد کار روزانه

سند رسمی ری‌اکت یه صفحه‌ی «شروع سریع» داره، که می‌گه هشتاد درصد مفهوم‌هایی که هر روز به کار می‌برید رو معرفی می‌کنه: ساختن و تودرتو کردن کامپوننت، نوشتن نشانه‌گذاری و سبک، نشون دادن داده، شرط و فهرست، جواب دادن به رویدادها و به‌روز کردن صفحه، و رد کردن داده بین کامپوننت‌ها.

این مسیر، همین هشتاد درصد رو توی سه ایستگاه اول، کامل و با تمرین، یاد می‌ده. بقیه‌ی ایستگاه‌ها، اون بیست درصد باقی‌مونده‌ان؛ چیزهایی که کمتر لازم می‌شن، ولی وقتی لازم شدن، بی اون‌ها کار پیش نمی‌ره.

ری‌اکت رو می‌شه کم‌کم به کار برد

طبق سند رسمی، ری‌اکت از اول طوری طراحی شده که بشه کم‌کم به کارش برد؛ هر چقدر که لازم دارید. می‌شه فقط یه تیکه‌ی کوچیک تعاملی به یه صفحه‌ی HTML معمولی اضافه کرد، یا یه اپ پیچیده‌ی کامل ساخت.

این، برای یادگیری خبر خوبیه: لازم نیست همه‌ی ری‌اکت رو یاد بگیرید تا بتونید ازش استفاده کنید. با همون ایستگاه دوم، می‌تونید صفحه‌های ساده بسازید؛ و هر ایستگاه، یه توانایی تازه بهتون اضافه می‌کنه.

کتابخونه، نه فریم‌ورک کامل

ری‌اکت خودش رو کتابخونه (Library) می‌دونه، نه فریم‌ورک (Framework). فرقش اینه که ری‌اکت فقط کار ساختن رابط کاربری رو می‌کنه؛ کارهای دیگه، مثل اینکه با رفتن به هر نشانی کدوم صفحه نشون داده بشه، یا داده از کجا گرفته بشه، با ابزارهای دیگه انجام می‌شن.

برای همین، سند رسمی ری‌اکت پیشنهاد می‌کنه برای ساختن اپ‌های واقعی، از یه فریم‌ورک ری‌اکتی شروع کنید، که این کارها رو هم داره. ولی برای یاد گرفتن پایه‌ها، همون سند می‌گه شروع از صفر هم راه خوبیه؛ و این مسیر، همین راه رو می‌ره.

فریم‌ورک‌های ری‌اکتی

سند رسمی ری‌اکت، برای ساختن اپ تازه، چند فریم‌ورک رو پیشنهاد می‌کنه؛ اولیشون نکست جی‌اس (Next.js) ـه. سند می‌گه این فریم‌ورک‌ها همه‌ی چیزهایی که برای انتشار و بزرگ کردن یه اپ لازمه رو دارن، و جدیدترین امکانات ری‌اکت رو به کار می‌برن.

یه نکته‌ی مهم از همون سند: این فریم‌ورک‌ها لزوما سرور نمی‌خوان؛ می‌شه باهاشون یه سایت کاملا ایستا هم ساخت. مسیر بعدی کتابخونه‌ی ما، نکست جی‌اس ـه؛ و هر چی اینجا یاد بگیرید، اونجا مستقیم به کار میاد.

اپ گوشی هم می‌شه

سند رسمی ری‌اکت، خودش رو کتابخونه‌ی رابط کاربری برای وب و نیتیو معرفی می‌کنه. نیتیو (Native) یعنی اپ‌هایی که روی گوشی نصب می‌شن. برای این کار، یه نسخه‌ی دیگه از ری‌اکت هست به اسم ری‌اکت نیتیو (React Native)، که همون ایده‌ی کامپوننت رو برای اپ‌های اندروید و آی‌اواس به کار می‌بره.

این مسیر درباره‌ی وبه؛ ولی هر چی درباره‌ی کامپوننت، حالت و hook یاد بگیرید، توی ری‌اکت نیتیو هم تقریبا همون‌طوریه. یعنی این مسیر، پایه‌ی ساختن اپ گوشی هم هست؛ اگه یه روز خواستید سراغش برید.

درس‌ها رو چطور بخونیم

هر درس رو یه بار از اول تا آخر بخونید، بی اینکه کدی بنویسید؛ فقط برای اینکه تصویر کلی دستتون بیاد. بعد برگردید، و هر تیکه کد رو خودتون، توی پروژه‌تون، بنویسید؛ کپی نکنید. آخر سر، تمرین رو انجام بدید و آزمون آخر درس رو بزنید.

اگه یه جا گیر کردید، صبر کنید و دوباره بخونید؛ بیشتر وقت‌ها، جواب توی همون درسه. اگه باز هم نفهمیدید، برید به درس قبل؛ چون توی ری‌اکت، هر مفهوم روی مفهوم قبلی ساخته می‌شه و یه جای خالی، بعدا خودش رو نشون می‌ده.

چقدر وقت می‌بره

اگه هر روز حدود یه ساعت وقت بذارید، هر درس یکی دو روز طول می‌کشه: یه روز خوندن، یه روز نوشتن و تمرین. با این حساب، کل مسیر چند ماه طول می‌کشه؛ بسته به اینکه چقدر وقت دارید و چقدر تمرین می‌کنید.

مهم‌تر از سرعت، پیوستگیه. یه ساعت هر روز، خیلی بهتر از هفت ساعت یه روز در هفته‌ست؛ چون ری‌اکت پر از مفهوم‌هاییه که باید کم‌کم توی ذهن جا بیفتن، و فاصله‌ی زیاد بین تمرین‌ها، باعث می‌شه هر بار از اول شروع کنید.

چند اشتباه رایج تازه‌کارها

این اشتباه‌ها، توی شروع ری‌اکت خیلی رایجن:

  • شروع ری‌اکت بی بلد بودن جاوااسکریپت؛ هر خطای جاوااسکریپت، به اسم ری‌اکت نوشته می‌شه.
  • یاد گرفتن از آموزش‌های قدیمی که با کلاس یا Create React App شروع می‌کنن.
  • حفظ کردن به جای فهمیدن؛ مخصوصا درباره‌ی حالت و دوباره کشیده شدن صفحه.
  • رفتن سراغ ابزارهای اضافه، پیش از بلد بودن خود ری‌اکت.
  • استفاده‌ی زیاد از useEffect، جایی که لازم نیست؛ که یه ایستگاه کامل درباره‌شه.

یه برنامه‌ی ساده‌ی تمرین

یه برنامه‌ی ساده برای هر روز: ده دقیقه، کد دیروز رو دوباره ببینید و بگید هر خطش چی کار می‌کنه. سی دقیقه، درس امروز رو بخونید و کدش رو بنویسید. بیست دقیقه، تمرین آخر درس، یا یه تغییر کوچیک به دلخواه خودتون توی پروژه.

این تغییرهای دلخواه، از تمرین‌های آماده هم مهم‌ترن. مثلا اگه درس یه دکمه ساخت، شما یه دکمه‌ی دوم با رنگ دیگه بسازید؛ اگه یه فهرست ساخت، یه ستون به فهرست اضافه کنید. هر بار که چیزی رو بی راهنما بسازید، یه قدم واقعی جلو رفتید.

هوش مصنوعی و ری‌اکت

دستیارهای هوش مصنوعی، امروز کد ری‌اکت زیادی می‌نویسن؛ و گاهی خوب هم می‌نویسن. ولی کسی که خودش ری‌اکت بلد نیست، نمی‌تونه بفهمه کد پیشنهادی درسته، قدیمیه یا خطای پنهون داره. این دستیارها، گاهی روش‌هایی پیشنهاد می‌دن که سند رسمی دیگه توصیه نمی‌کنه.

برای همین، توی این مسیر، کدها رو خودتون می‌نویسید. وقتی پایه‌ها رو بلد شدید، دستیار هوش مصنوعی می‌تونه سرعتتون رو چند برابر کنه؛ چون اون موقع، هر پیشنهادش رو با چشم باز می‌خونید، و می‌دونید کجاش رو باید عوض کنید.

بعد از این مسیر

بعد از این مسیر، می‌تونید رابط کاربری کامل برای یه وب‌اپ بسازید. قدم طبیعی بعدی، مسیر نکست جی‌اس ـه، که ری‌اکت رو با مسیریابی، گرفتن داده روی سرور و سرعت بیشتر، کامل می‌کنه. اگه بیشتر به سمت سرور علاقه دارید، مسیر هونو، ساختن API رو یاد می‌ده.

و اگه بخواید رابط‌هاتون رو خوب طراحی کنید، مسیرهای طراحی رابط کاربری و تجربه‌ی کاربری کتابخونه، کنار این مسیر، کمک بزرگی‌ان. برنامه‌نویسی که هم کد رو بلده، هم می‌فهمه کاربر چی می‌خواد، رابط‌های خیلی بهتری می‌سازه.

یه نگاه کوتاه به کد ری‌اکت

پیش از اینکه درس‌ها رو شروع کنید، خوبه یه بار ببینید کد ری‌اکت چه شکلیه. این نمونه، از صفحه‌ی شروع سریع سند رسمیه: function MyButton() { return <button>I'm a button</button>; }. یه تابع معمولی، که به جای عدد یا متن، چیزی شبیه HTML برمی‌گردونه.

اون چیز شبیه HTML، اسمش JSX ـه، و ایستگاه دوم کامل بازش می‌کنه. نکته‌ی دیگه‌ی سند رسمی هم همین‌جاست: اسم کامپوننت‌ها همیشه با حرف بزرگ شروع می‌شه، مثل MyButton؛ ولی تگ‌های HTML، مثل button، با حرف کوچیک. این‌طوری، ری‌اکت می‌فهمه کدوم کامپوننت شماست و کدوم تگ خود مرورگر.

ری‌اکت، طرز فکرتون رو عوض می‌کنه

سند رسمی ری‌اکت یه صفحه داره به اسم «فکر کردن به سبک ری‌اکت»، که با این جمله شروع می‌شه: ری‌اکت می‌تونه طرز فکرتون درباره‌ی طرح‌هایی که می‌بینید و اپ‌هایی که می‌سازید رو عوض کنه. اول صفحه رو به کامپوننت می‌شکنید؛ بعد حالت‌های مختلف هر کامپوننت رو توصیف می‌کنید؛ و آخر، کامپوننت‌ها رو به هم وصل می‌کنید تا داده بینشون جریان پیدا کنه.

درس سوم همین مسیر، این طرز فکر رو قدم‌به‌قدم، با یه مثال کامل، باز می‌کنه. تمرین امروز این درس هم، در واقع اولین قدم همونه: کشیدن کادر دور تیکه‌های یه صفحه.

ری‌اکت رو توی سایت‌های واقعی ببینید

یه کار جالب برای همین امروز: وقتی افزونه‌ی ابزارهای توسعه‌دهنده‌ی ری‌اکت رو، که توی درس چهارم نصب می‌کنیم، روی مرورگرتون داشته باشید، توی هر سایتی که با ری‌اکت ساخته شده، می‌تونید درخت کامپوننت‌هاش رو ببینید؛ اسم هر تیکه، و تیکه‌هایی که توشن.

دیدن ساختار سایت‌های واقعی، یکی از بهترین راه‌های یاد گرفتن طرز فکر ری‌اکته. می‌بینید برنامه‌نویس‌های باتجربه، یه صفحه رو چطور به تیکه‌ها شکستن، و اسم هر تیکه رو چی گذاشتن. این کار، هیچ چیزی رو توی اون سایت عوض نمی‌کنه؛ فقط نگاه کردنه.

ری‌اکت هنوز داره رشد می‌کنه

ری‌اکت یه کتابخونه‌ی زنده‌ست که هر چند وقت یه بار، امکانات تازه می‌گیره. طبق سند رسمی، بعضی از امکانات تازه‌ش، مثل کامپوننت‌های سمت سرور، بیشتر از طریق فریم‌ورک‌ها به دستتون می‌رسن؛ و نکست جی‌اس، کامل‌ترین پیاده‌سازی‌شونه.

برای یادگیری، این یعنی دو چیز. یکی اینکه همیشه از سند رسمی و تازه یاد بگیرید، نه آموزش‌های چند سال پیش. دوم اینکه پایه‌ها، یعنی کامپوننت، props، حالت و hook، توی این سال‌ها ثابت موندن؛ و هر چی اینجا یاد بگیرید، سال‌ها به کارتون میاد.

یه جمع‌بندی کوتاه

اگه بخوایم کل این درس رو توی یه پاراگراف بگیم:

ری‌اکت کتابخونه‌ای برای ساختن رابط کاربری از تیکه‌هایی به اسم کامپوننته؛ و صفحه رو همیشه از روی داده می‌سازه. پیش‌نیازش تایپ‌اسکریپته، چون یاد گرفتن ری‌اکت یاد گرفتن برنامه‌نویسیه. این مسیر هشت ایستگاه داره، همه از روی سند رسمی، و با دو پروژه‌ی واقعی تموم می‌شه.

چند باور رایج

  • «ری‌اکت یه زبان برنامه‌نویسیه.» کتابخونه‌ایه که با جاوااسکریپت و تایپ‌اسکریپت کار می‌کنه.
  • «می‌شه بی جاوااسکریپت، ری‌اکت یاد گرفت.» کامپوننت‌ها تابع‌های جاوااسکریپتن.
  • «Create React App بهترین راه شروعه.» سند رسمی می‌گه کنار گذاشته شده.
  • «ری‌اکت همیشه سرور می‌خواد.» طبق سند رسمی، لزوما نه.
  • «ری‌اکت فقط برای سایته.» با ری‌اکت نیتیو، اپ گوشی هم می‌شه.

یه مثال

علی، که جاوااسکریپت رو نصفه بلد بود، مستقیم رفت سراغ یه ویدیوی آموزش ری‌اکت، که با Create React App شروع می‌کرد. دو هفته بعد، نه می‌دونست چرا ابزار نصبش خطا می‌ده، نه می‌فهمید چرا کدش وقتی دکمه رو می‌زنه، عدد رو عوض نمی‌کنه.

تصمیم گرفت یه قدم برگرده: اول ایستگاه‌های جاوااسکریپت مسیر تایپ‌اسکریپت رو رفت، بعد ری‌اکت رو از سند رسمی شروع کرد. این بار، وقتی به حالت رسید، چون تابع‌ها و آرایه‌ها رو خوب بلد بود، توی یه روز جا افتاد. برگشتن به پایه، وقتی که به نظر می‌رسید تلف کردن وقته، در واقع کوتاه‌ترین راه بود.

تمرین امروز

امروز، بی کد، با چشم ری‌اکت به یه سایت نگاه کنید.

  1. یه سایت که زیاد استفاده می‌کنید رو باز کنید؛ مثلا یه فروشگاه.
  2. یه صفحه‌ش رو روی کاغذ بکشید، فقط با مستطیل.
  3. دور هر تیکه‌ای که به نظرتون تکرار می‌شه، مثل کارت محصول، یه کادر بکشید و اسمش رو بنویسید.
  4. بنویسید کدوم تیکه‌ها توی تیکه‌های دیگه‌ان؛ مثلا کارت محصول، توی فهرست محصول.
  5. بنویسید هر تیکه، چه داده‌ای لازم داره؛ مثلا کارت محصول: اسم، قیمت، عکس.

درس بعدی، دقیق می‌گه ری‌اکت چیه: ری اکت چیست.

جمع‌بندی. آنچه از این درس با خودتان می‌برید.

  • ری‌اکت یه کتابخونه برای ساختن رابط کاربری از تیکه‌هاییه به اسم کامپوننت.
  • پیش‌نیاز: تایپ‌اسکریپت، یا دست‌کم جاوااسکریپت.
  • هشت ایستگاه، از کامپوننت تا دو پروژه‌ی کامل.
  • هر درس از سند رسمی ری‌اکت؛ تمرین روی کامپیوتر خودتون.
  • بعد از این مسیر، نکست جی‌اس.

خودتون رو بسنجید

۱۵ پرسش، هر بار تازه از میان ۳۰ پرسش این درس. آخرش فقط کارنامه رو می‌بینید: چند تا درست، چند تا نادرست.

خودتون رو بسنجید

۱۵ پرسش

  • هر بار پرسش‌ها و ترتیب گزینه‌ها عوض می‌شه.
  • تا آخر نمی‌گیم کدوم جواب درست بوده؛ می‌تونید برگردید و جوابتون رو عوض کنید.
  • آخرش کارنامه می‌گیرید: چند تا درست، چند تا نادرست.
  • اگه وسطش بستید، دوباره که باز کنید از همون‌جا ادامه می‌دید.

فصل‌های این درس

درس بعد