طراحی شبکه‌ی یک دفتر

نام

طراحی شبکه یعنی پیش از خرید و کشیدن کابل، روی کاغذ معلوم کنید شبکه چه کاری باید بکند، چه شکلی دارد، چه تجهیزاتی می‌خواهد، و هر دستگاه کجا و با چه نشانی‌ای وصل می‌شود.

«طراحی شبکه» را برای شبکه‌ی برق و آب و گاز هم می‌گویند؛ این‌جا منظور شبکه‌ی رایانه‌ای یک دفتر است. این درس همه‌ی چیزهایی را که در این مسیر خواندید کنار هم می‌گذارد.

پرسش‌های نیاز

پیش از هر چیز، این شش پرسش را از صاحب دفتر بپرسید:

1. چند نفر و چند دستگاه؟ رایانه، لپ‌تاپ، گوشی، چاپگر، دوربین، تلفن.
2. چه کارهایی؟ ایمیل و وب، تماس تصویری، پرونده‌های بزرگ، برنامه‌ای که روی سرور است.
3. چه کسانی جدا؟ کارکنان، مهمان‌ها، دستگاه‌هایی مثل دوربین و چاپگر.
4. کجا؟ چند اتاق، چند طبقه، دیوارها، جای اتاق تجهیزات.
5. چقدر حساس؟ اگر اینترنت یک ساعت قطع شود چه می‌شود؟ کدام داده‌ها مهم‌اند؟
6. تا چند سال بعد؟ چند نفر دیگر می‌آیند؟ دفتر بزرگ‌تر می‌شود؟

طراحی کاری یک‌باره نیست؛ اگر جوابی عوض شد، دوباره برمی‌گردید و نقشه را به‌روز می‌کنید.

دفتر نمونه

از این‌جا با یک دفتر فرضی جلو می‌رویم: ۲۵ کارمند، هر کدام با یک رایانه؛ ۲ چاپگر؛ ۴ دوربین؛ وای‌فای برای کارکنان و مهمان‌ها؛ یک طبقه، چند اتاق؛ و صاحب دفتر می‌گوید شاید سال بعد چند نفر دیگر بیایند. عددها فقط نمونه‌اند؛ برای دفتر خودتان، جواب‌های پرسش‌های نیاز را بگذارید.

VLAN و نشانی‌ها

برای هر گروه یک VLAN و یک بازه‌ی نشانی خصوصی. یک قاعده‌ی کوچک کار را آسان می‌کند: شماره‌ی VLAN را در خود نشانی بیاورید، تا از نشانی بفهمید دستگاه در کدام گروه است:

هر /24 جای ۲۵۴ دستگاه دارد؛ برای این دفتر بیش از کافی، و حساب کردنش آسان. اگر بخواهید تنگ‌تر بگیرید، حسابش را در درس زیرشبکه‌سازی دیدید.

تجهیزات

PoE یعنی برق و داده با هم در کابل شبکه؛ اکسس‌پوینت و دوربین دیگر پریز برق جدا نمی‌خواهند. کابل مسی شبکه تا ۱۰۰ متر است؛ اگر جایی دورتر است، فیبر یا سوییچ دیگری لازم است.

وای‌فای

دیوار و ستون سیگنال را کم می‌کنند و بهترینش دید مستقیم است؛ پس اکسس‌پوینت‌ها را جایی بگذارید که به بیشتر میزها دید داشته باشند. باند ۵ گیگاهرتز سریع‌تر است و ۲٫۴ برد بیشتری دارد. هر اکسس‌پوینت دو نام شبکه پخش می‌کند: یکی برای کارکنان، در VLAN ۱۰، و یکی برای مهمان، در VLAN ۲۰، با رمز جدا. جزئیاتش را در درس معماری بی‌سیم دیدید.

امنیت

قاعده‌های فایروال میان VLANها، به همان شکلی که در درس فایروال دیدید: مهمان فقط به اینترنت، نه به هیچ VLAN دیگر؛ کارکنان به چاپگرها؛ دوربین‌ها فقط به دستگاه ضبط؛ و VLAN مدیریت فقط از رایانه‌ی مدیر. درگاه‌های خالی سوییچ خاموش، port security روی درگاه‌های کارکنان، رمزهای کارخانه عوض، و نرم‌افزار همه‌ی تجهیزات به‌روز؛ همان درس سخت‌کردن.

پشتیبان و رشد

از پرسش «چقدر حساس؟» جواب گرفتید. اگر قطع یک ساعته‌ی اینترنت کار دفتر را می‌خواباند، یک خط اینترنت دوم از ارائه‌دهنده‌ای دیگر به فکر بیاورید. تنظیمات همه‌ی تجهیزات را پشتیبان بگیرید و یک نسخه را بیرون از دفتر نگه دارید. و برای رشد، از همین حالا جای خالی بگذارید: درگاه خالی در سوییچ، بازه‌ی نشانی بزرگ‌تر از نیاز امروز، و جا در اتاق تجهیزات. شبکه را طوری اندازه بگیرید که در شلوغ‌ترین ساعت هم نزدیک صد درصد پر نشود.